Bắc Ninh: Phát huy vai trò cộng đồng trong bảo vệ môi trường, cảnh quan

Xã Lạng Giang xác định người dân là chủ thể, địa phương đẩy mạnh tuyên truyền, vận động và xây dựng các mô hình tự quản về vệ sinh môi trường. Các tổ, đội thu gom rác thải, phong trào “đường làng ngõ xóm xanh – sạch – đẹp”, trồng cây xanh và chỉnh trang khu dân cư được triển khai đồng bộ.

Sự tham gia tích cực của các đoàn thể như Hội Phụ nữ, Đoàn Thanh niên, Hội Nông dân đã tạo sức lan tỏa mạnh mẽ trong cộng đồng. Không chỉ dừng lại ở các hoạt động phong trào, người dân còn chủ động thay đổi thói quen sinh hoạt, phân loại rác tại nguồn, hạn chế sử dụng túi nilon và giữ gìn cảnh quan chung.

Nhờ đó, môi trường sống ở Lạng Giang ngày càng trong lành, diện mạo nông thôn khởi sắc, góp phần nâng cao chất lượng cuộc sống và xây dựng nông thôn mới theo hướng bền vững. Xã Lạng Giang được thành lập trên cơ sở hợp nhất thị trấn Vôi và các xã: Tân Hưng, Xương Lâm, Hương Lạc, với tổng số 73 thôn.

Đây là địa bàn đông dân cư, hoạt động sản xuất, kinh doanh, dịch vụ phát triển, kéo theo lượng rác thải sinh hoạt phát sinh lớn. Theo thống kê, trung bình mỗi ngày, toàn xã phát sinh khoảng 30 tấn rác thải sinh hoạt, tập trung nhiều tại các thôn Toàn Mỹ, Phố Vôi, Kim Sơn… Thời gian qua, do hạ tầng xử lý rác thải trên địa bàn chưa đáp ứng yêu cầu, rác sinh hoạt chủ yếu được tập kết tại bãi rác thôn Kim Sơn. Lượng rác tồn lưu lớn, kéo dài nhiều năm đã gây ô nhiễm môi trường.

Công tác vệ sinh môi trường được các tổ chức, đơn vị, đoàn thể trên địa bàn tỉnh Bắc Ninh chú trọng thực hiện. (Ảnh: AK). 

Trước thực trạng này, UBND xã Lạng Giang xác định công tác xử lý rác thải là nhiệm vụ trọng tâm, cấp bách. Theo đó, UBND xã đã xây dựng kế hoạch thu gom, vận chuyển toàn bộ rác thải phát sinh hằng ngày, đồng thời từng bước xử lý dứt điểm lượng rác tồn lưu. Nhờ sự phối hợp chặt chẽ giữa chính quyền địa phương và các đơn vị thu gom, rác thải sinh hoạt được vận chuyển về nơi xử lý tập trung theo đúng quy hoạch phân vùng xử lý rác thải của tỉnh.

Tỷ lệ thu gom, xử lý rác thải sinh hoạt trên địa bàn đạt khoảng 96%. Hiện nay, không chỉ các trục đường chính mà cả đường làng, ngõ xóm trên địa bàn xã đều phong quang, sạch đẹp, được trồng hoa, cây xanh bốn mùa. Song song với việc thu gom rác phát sinh, xã Lạng Giang tập trung xử lý rác tồn lưu tại bãi rác thôn Kim Sơn. UBND xã đã ký hợp đồng với Công ty cổ phần Bắc Ninh Xanh thu gom, vận chuyển, xử lý toàn bộ lượng rác tồn lưu tại đây với khối lượng khoảng 12.000 tấn.

Rác được vận chuyển bằng xe chuyên dụng về Nhà máy xử lý chất thải rắn sinh hoạt công nghệ cao phát điện Thăng Long, xã Phù Lãng, bảo đảm tuân thủ các quy định về bảo vệ môi trường. Đại diện Phòng Kinh tế xã Lạng Giang cho biết, đến nay, tổng khối lượng rác thải sinh hoạt tồn lưu đã được thu gom, vận chuyển và xử lý đạt khoảng 3.000 tấn, góp phần từng bước cải thiện môi trường sống.

Hiện các xe chuyên dụng vẫn đang tiếp tục hoạt động để hoàn thành việc giải tỏa toàn bộ lượng rác tồn đọng tại bãi rác Kim Sơn trong quý I năm nay. Công tác thu gom, vận chuyển, xử lý rác thải trên địa bàn xã có những chuyển biến tích cực là nhờ sự vào cuộc quyết liệt, quyết tâm cao của chính quyền địa phương cùng với sự phối hợp chặt chẽ của các tổ vệ sinh môi trường, hợp tác xã dịch vụ thu gom và sự đồng thuận của người dân.

UBND xã đã xây dựng kế hoạch thu gom rác thải sát với tình hình thực tế từng thôn. Tại các khu vực đông dân cư, trục đường chính, khu vực chợ, rác thải được tổ chức thu gom hằng ngày. Các khu vực còn lại thu gom từ 2 - 3 lần mỗi tuần, bảo đảm không để rác tồn đọng kéo dài.

Hằng tuần, các thôn, khu dân cư duy trì tổ chức “Ngày Chủ nhật xanh”, ra quân tổng vệ sinh môi trường, phát quang bụi rậm, cắt cỏ, trồng cây xanh, quét dọn đường làng, thu gom rác, tạo cảnh quan môi trường xanh - sạch - đẹp. Chuẩn bị cho Tết Nguyên đán sắp tới, xã Lạng Giang đã chỉ đạo các đơn vị thu gom xây dựng phương án tăng cường thu gom, bố trí thêm nhân lực, phương tiện tại các khu vực đông dân cư, chợ và trục đường chính.

Trong những ngày cao điểm, nhất là từ ngày 25 tháng Chạp đến mùng 6 Tết, việc thu gom rác tại các thôn có lượng rác phát sinh lớn sẽ được tăng cường, không để rác tồn lưu kéo dài. Hiện nay, toàn xã có 3 bãi xử lý rác thải tập trung tại các thôn: Kim Sơn, Hố Vầu, Nội To và 12 điểm tập kết rác. Xã duy trì hoạt động của 3 hợp tác xã và 2 tổ vệ sinh môi trường chuyên trách để vận chuyển rác về 2 lò đốt xử lý.

Phong trào toàn dân chung tay bảo vệ môi trường, vệ sinh tại các khu dân cư, khu vực công cộng tại Lạng Giang được triển khai thường xuyên. (Ảnh: NM). 

Công tác thu giá dịch vụ vệ sinh môi trường được quan tâm thực hiện với tỷ lệ thu đạt khoảng 80% số hộ thuộc diện phải thu, tổng kinh phí thu được hằng năm lên tới hàng tỷ đồng, góp phần duy trì ổn định hoạt động thu gom, xử lý rác thải. Cùng với đó, địa phương tăng cường kiểm tra, giám sát hoạt động thu gom; rà soát, sắp xếp hợp lý các điểm tập kết rác, bảo đảm vệ sinh môi trường và mỹ quan nông thôn. Lãnh đạo UBND xã Lạng Giang cho biết, việc duy trì hiệu quả công tác thu gom, xử lý rác thải được xã thực hiện thường xuyên, liên tục, không mang tính phong trào.

Các tổ vệ sinh môi trường, hợp tác xã thu gom thực hiện nghiêm lịch thu gom đã được xây dựng. Chuẩn bị cho Tết Nguyên đán sắp tới, xã đã chỉ đạo các đơn vị thu gom xây dựng phương án tăng cường thu gom, bố trí thêm nhân lực, phương tiện tại các khu vực đông dân cư, chợ và trục đường chính.

Trong những ngày cao điểm, nhất là từ ngày 25 tháng Chạp đến mùng 6 Tết, việc thu gom rác tại các thôn có lượng rác phát sinh lớn sẽ được tăng cường, không để rác tồn đọng kéo dài, bảo đảm môi trường sạch đẹp phục vụ Nhân dân vui Xuân, đón Tết. Không chỉ vậy, xã tiếp tục đẩy mạnh công tác tuyên truyền, vận động người dân nâng cao ý thức bảo vệ môi trường, hạn chế sử dụng túi ni lông khó phân hủy, phân loại rác tại nguồn, đổ rác đúng nơi quy định, đúng thời gian thu gom để chung tay cùng chính quyền giữ gìn môi trường sống trong lành.

Phát huy vai trò cộng đồng trong bảo vệ môi trường, cảnh quan là giải pháp căn cơ và lâu dài của xã Lạng Giang (tỉnh Bắc Ninh). Khi người dân thực sự trở thành trung tâm của các hoạt động bảo vệ môi trường, hiệu quả mang lại không chỉ là những con đường sạch đẹp mà còn là sự thay đổi trong nhận thức và hành động. Trong thời gian tới, địa phương sẽ tiếp tục duy trì và nhân rộng các mô hình tự quản, gắn trách nhiệm bảo vệ môi trường với từng hộ gia đình, khu dân cư.

Đồng thời, tăng cường quản lý rác thải và nâng cao chất lượng hạ tầng môi trường. Sự phối hợp chặt chẽ giữa chính quyền, các đoàn thể và nhân dân sẽ là nền tảng để Lạng Giang xây dựng môi trường sống xanh, sạch, đẹp và văn minh. Đây chính là động lực quan trọng để địa phương phát triển bền vững, hài hòa giữa kinh tế và môi trường.

Lê Tùng