Lâm Đồng triển khai nhiều công trình hạ tầng quy mô lớn như cao tốc Tân Phú - Bảo Lộc, Bảo Lộc - Liên Khương, dự án thành phần 2 thuộc tuyến cao tốc Gia Nghĩa - Chơn Thành, Cảng hàng không Phan Thiết và các khu tái định cư phục vụ dự án đường sắt tốc độ cao Bắc - Nam. Cùng với đó là hàng trăm công trình giao thông, dân sinh trên địa bàn tỉnh.
Theo Sở Xây dựng tỉnh Lâm Đồng, giai đoạn 2026 - 2030, tổng nhu cầu vật liệu xây dựng thông thường của các công trình, dự án dự kiến hơn 11,3 triệu m³ đá, hơn 3 triệu m³ cát và trên 36,8 triệu m³ vật liệu san lấp. Riêng các công trình trọng điểm cần hơn 4,2 triệu m³ đá, hơn 1 triệu m³ cát và trên 20 triệu m³ vật liệu san lấp.
Toàn tỉnh hiện có 204 giấy phép khai thác khoáng sản làm vật liệu xây dựng và vật liệu san lấp còn hiệu lực. Trong đó, 82 giấy phép khai thác đá xây dựng có tổng công suất hơn 8,1 triệu m³/năm; 56 giấy phép khai thác cát, cuội, sỏi có tổng công suất hơn 1,32 triệu m³/năm và 30 giấy phép khai thác vật liệu san lấp có tổng công suất hơn 1,07 triệu m³/năm.
Tuy nhiên, công suất được cấp phép chưa phản ánh đầy đủ khả năng cung ứng thực tế. Việc rà soát trữ lượng, điều kiện khai thác và năng lực cung cấp của từng mỏ là cơ sở để xác định nguồn vật liệu có thể đưa ra thị trường, đáp ứng nhu cầu của các dự án. Tại điều chỉnh Quy hoạch tỉnh Lâm Đồng thời kỳ 2021 - 2030, tầm nhìn đến năm 2050, tỉnh xác định 1.159 khu vực, điểm mỏ khoáng sản nhóm III, nhóm IV. Trong số này có 163 khu vực, điểm mỏ được bổ sung mới, tạo cơ sở khảo sát, đánh giá tiềm năng và phát triển nguồn cung.
Lâm Đồng tập trung rà soát, đánh giá trữ lượng tại các mỏ khoáng sản.
Đối với các mỏ đã được cấp phép nhưng chưa hoạt động, tỉnh tập trung rà soát nguyên nhân, phối hợp tháo gỡ vướng mắc về đất đai, bồi thường, giải phóng mặt bằng; đôn đốc chủ mỏ hoàn thiện hồ sơ nâng công suất, gia hạn hoặc cấp phép khai thác theo quy định. Ngoài nguồn từ các mỏ, tỉnh cũng rà soát đất đào, đất san nền dôi dư từ các dự án để tận dụng làm vật liệu san lấp khi đáp ứng điều kiện. Việc khai thác hiệu quả các nguồn vật liệu sẵn có góp phần hạn chế lãng phí tài nguyên và giảm áp lực tìm kiếm mỏ mới.
Cùng với nguồn cung, kiểm soát giá vật liệu xây dựng là yêu cầu quan trọng nhằm hạn chế chi phí phát sinh tại các công trình. Theo Sở Xây dựng, giá vật liệu thường biến động theo mùa vụ; chi phí nhiên liệu tăng cũng tác động trực tiếp đến giá khai thác, sản xuất và vận chuyển, nhất là tại các công trình nằm xa mỏ.
UBND tỉnh giao Sở Xây dựng theo dõi diễn biến thị trường, nâng cao chất lượng công bố giá vật liệu và kịp thời đề xuất giải pháp bình ổn. Chủ đầu tư, nhà thầu cùng các đơn vị sản xuất, kinh doanh vật liệu được yêu cầu cung cấp thông tin về giá trúng thầu, giá thanh toán và giá niêm yết, làm cơ sở cập nhật dữ liệu sát với thực tế.
Trước thực tế nhu cầu vật liệu xây dựng tăng cao do nhiều công trình, dự án đồng loạt triển khai, lãnh đạo UBND tỉnh vừa tiếp tục có chỉ đạo về tăng cường công tác quản lý khoáng sản, bảo đảm nguồn cung vật liệu xây dựng phục vụ các công trình, dự án trọng điểm, mang tính cấp bách. Chủ tịch UBND tỉnh yêu cầu, Sở Công Thương khẩn trương chủ trì, phối hợp với Sở Xây dựng, Thuế tỉnh khảo sát, đánh giá nhu cầu, khả năng cung cấp, tiềm năng khoáng sản để mở mới các mỏ trước 15/11/2026. Trên cơ sở khảo sát, các đơn vị tăng nguồn cung cho thị trường, đáp ứng nhu cầu sử dụng vật liệu xây dựng của các công trình, dự án trên địa bàn tỉnh, góp phần bình ổn giá.
Bên cạnh đó, khẩn trương hướng dẫn, cấp phép hoạt động khoáng sản, xác nhận đăng ký thu hồi khoáng sản cho các mỏ đã đấu giá thành công; các khu vực đã chấp thuận theo Nghị quyết 66.4/2025/NQ-CP ngày 21/9/2025 của Chính phủ trước ngày 20/11/2026. Đơn vị tuyệt đối không để hồ sơ tồn đọng, kéo dài do nguyên nhân chủ quan hoặc để các mỏ có khả năng khai thác nhưng không đưa vật liệu ra thị trường.
Đồng thời rà soát các mỏ khoáng sản nhóm III, nhóm IV đã được cấp phép. Trường hợp đủ điều kiện thực hiện nâng công suất khai thác theo cơ chế đặc thù quy định tại khoản 1a Điều 57 Luật Địa chất và Khoáng sản năm 2024. Tăng cường kiểm tra, giám sát các hoạt động khai thác khoáng sản tại các mỏ đã được cấp phép, không để găm hàng, đội giá thao túng thị trường vật liệu xây dựng.
Trước 20/11/2026, đơn vị đẩy nhanh Kế hoạch đấu giá quyền khai thác khoáng sản làm vật liệu xây dựng thông thường, bảo đảm công khai, minh bạch, công bằng trong việc cấp quyền khai thác khoáng sản đến mọi thành phần kinh tế, doanh nghiệp, chống lợi ích nhóm, cục bộ địa phương.
Sở Công Thương chỉ đạo lực lượng quản lý thị trường tăng cường kiểm tra hoạt động lưu thông, kinh doanh vật liệu xây dựng. Qua công tác kiểm tra, kịp thời phát hiện, xử lý theo thẩm quyền hoặc kiến nghị cơ quan có thẩm quyền xử lý nghiêm các hành vi vi phạm pháp luật về thương mại, cạnh tranh, niêm yết giá và bán hàng theo giá niêm yết.
Sở làm việc với các Ban Quản lý dự án đầu tư số 1,2,3 để hướng dẫn áp dụng cơ chế, chính sách đặc thù, chính sách mới đúng đối tượng, không để thiếu khoáng sản cục bộ như thời gian vừa qua. Trường hợp công trình, dự án có nhu cầu vật liệu lớn, tiến hành cấp phép thăm dò, khai thác trực tiếp cho chủ đầu tư, nhà thầu hoặc nhà thầu thi công theo đúng quy định của pháp luật để rút ngắn thời gian, rút ngắn khâu trung gian. Riêng những công trình, dự án nhỏ, nhu cầu vật liệu không nhiều, đơn vị tiến hành lựa chọn tổ chức có kinh nghiệm thăm dò, khai thác theo cơ chế đặc thù, cung cấp cho dự án, công trình tại địa bàn và khu vực.
Các sở, ngành, địa phương tăng cường phối hợp đảm bảo nguồn cung vật liệu xây dựng trên địa bàn.
Đối với Sở Xây dựng, Chủ tịch UBND tỉnh đề nghị khẩn trương rà soát các dự án đầu tư công của Trung ương, tỉnh và địa phương trong thời gian tới. Trên cơ sở này, đơn vị dự báo sát nhu cầu, khả năng cung ứng và diễn biến giá vật liệu xây dựng. Thường xuyên cập nhật số liệu, kịp thời tham mưu giải pháp cân đối cung - cầu, ổn định thị trường; không để bị động, thiếu hụt vật liệu ảnh hưởng đến tiến độ các công trình, dự án, nhất là dự án trọng điểm.
Đơn vị khẩn trương xác lập danh sách đầu mối, ban hành hướng dẫn, biểu mẫu, phương thức cung cấp thông tin và quy định rõ trách nhiệm của các cơ quan, đơn vị, tổ chức, cá nhân liên quan. Trường hợp cần thiết, đơn vị nghiên cứu thuê tổ chức tư vấn đủ năng lực để thực hiện khảo sát, thu thập, xử lý thông tin, chịu trách nhiệm về chất lượng thông tin và kết quả công bố. Chủ động làm việc với các chủ đầu tư, Ban Quản lý dự án để rà soát việc xác định giá vật liệu xây dựng, nguồn cung, cự ly và chi phí vận chuyển trong xác định, quản lý chi phí đầu tư xây dựng.
Sở Tài chính chủ động phối hợp với Sở Xây dựng trong công tác quản lý giá và thẩm định các nội dung liên quan đến kinh phí thực hiện. Hai bên kịp thời tham mưu xử lý các vấn đề về giá thuộc thẩm quyền, bảo đảm đúng quy định, phù hợp thực tế. Tập trung thực hiện công tác quyết toán công trình, dự án có sử dụng cơ chế đặc thù về xác nhận thu hồi khoáng sản, khoanh định khu vực mỏ cung cấp trực tiếp cho các công trình, dự án đặc thù theo quy định; không để chậm trễ, tồn đọng.
Người đứng đầu UBND tỉnh đề nghị Công an tỉnh chủ động nắm tình hình, phối hợp với các cơ quan, đơn vị liên quan kiểm tra, xác minh, xử lý theo thẩm quyền các hành vi có dấu hiệu vi phạm pháp luật trong hoạt động khai thác, vận chuyển, kinh doanh khoáng sản và vật liệu xây dựng. Trường hợp phát hiện dấu hiệu tội phạm, xử lý theo quy định của pháp luật.
Đối với UBND các xã, phường và Đặc khu Phú Quý, người đứng đầu UBND tỉnh yêu cầu nâng cao trách nhiệm quản lý nhà nước về tài nguyên, khoáng sản, trật tự xây dựng và hoạt động kinh doanh vật liệu xây dựng trên địa bàn. Các địa phương tăng cường kiểm tra, theo dõi tình hình giá các mặt hàng tại địa phương, qua đó, kịp thời phát hiện, ngăn chặn, xử lý theo thẩm quyền hoặc báo cáo ngay cơ quan có thẩm quyền xử lý hoạt động khai thác, tập kết, vận chuyển, kinh doanh khoáng sản trái phép. Không buông lỏng quản lý, không để các vi phạm kéo dài, phức tạp.
Các địa phương chủ động phối hợp cung cấp đầy đủ, kịp thời thông tin về nguồn cung, nhu cầu sử dụng và biến động bất thường của giá vật liệu xây dựng trên địa bàn theo đề nghị, hướng dẫn của Sở Xây dựng. Nếu có tình trạng khan hiếm nguồn cung, găm hàng, tăng giá bất hợp lý để cơ quan có thẩm quyền kiểm tra, xử lý phải báo cáo ngay.
Đối với Ban Quản lý dự án đầu tư xây dựng số 1, 2, 3 khẩn trương tổng hợp, phân tích, dự báo biến động giá vật liệu xây dựng. Các đơn vị đánh giá tác động của việc tăng giá (nếu có) đến tổng mức đầu tư và khả năng cân đối nguồn vốn, chủ động đề xuất giải pháp quản lý chi phí, bảo đảm tiến độ công trình, dự án.
Các Ban quản lý dự án chủ động khảo sát, xác định nguồn cung, chủng loại vật liệu, cự ly, phương án vận chuyển và giá vật liệu ngay từ bước chuẩn bị dự án, lập thiết kế, dự toán, bảo đảm phù hợp thực tế và đúng quy định về quản lý chi phí đầu tư xây dựng. Định kỳ và ngay khi có biến động bất thường, cung cấp cho Sở Xây dựng thông tin về giá giao dịch thực tế, nguồn cung, khối lượng và các khó khăn, vướng mắc.
Các Ban Quản lý dự án chủ động rà soát các dự án đầu tư công được giao quản lý, đề xuất cấp có thẩm quyền xem xét xác định, bổ sung những dự án đủ điều kiện vào danh mục công trình, dự án trọng điểm của tỉnh. Trên cơ sở này, các đơn vị làm rõ nhu cầu, chủng loại, khối lượng và tiến độ cung ứng vật liệu để phối hợp với Sở Công thương và các cơ quan liên quan nghiên cứu, tham mưu áp dụng cơ chế, chính sách đặc thù về khai thác, cung ứng khoáng sản làm vật liệu xây dựng đối với từng trường hợp đủ điều kiện theo quy định./.
Ngọc Hà
Nguồn thiennhienmoitruong.vn
Link bài gốchttps://thiennhienmoitruong.vn/bao-dam-nguon-cung-vat-lieu-phuc-vu-cac-cong-trinh-du-an-trong-diem.html