Đẩy mạnh ứng dụng năng lượng nguyên tử phục vụ phát triển kinh tế - xã hội

Những năm qua, Đảng và Nhà nước ta luôn xác định năng lượng là yếu tố then chốt cho phát triển kinh tế-xã hội. Trong đó, năng lượng nguyên tử ngày càng thể hiện vai trò chiến lược là nguồn năng lượng xanh, sạch góp phần quan trọng bảo đảm an ninh năng lượng, giảm thiểu tác động môi trường, thúc đẩy ứng dụng tiến bộ khoa học và công nghệ, nhất là trong bối cảnh Việt Nam cam kết mạnh mẽ với cộng đồng quốc tế về mục tiêu giảm phát thải khí nhà kính và tiến tới Net Zero vào năm 2050.

Đầu năm 2026, Đề án Thông tin, tuyên truyền về phát triển, ứng dụng năng lượng nguyên tử phục vụ phát triển kinh tế – xã hội giai đoạn đến năm 2035 được Chính phủ ban hành với mục tiêu chung là đẩy mạnh công tác thông tin, tuyên truyền để nâng cao hiểu biết về lợi ích, hiệu quả và đóng góp của năng lượng nguyên tử đối với phát triển kinh tế– xã hội. Thông qua đó, góp phần nâng cao sự ủng hộ của các cấp, các ngành và nhân dân, thúc đẩy văn hóa an toàn, văn hóa an ninh, bảo đảm triển khai thành công các chương trình, dự án phát triển và ứng dụng năng lượng nguyên tử, điện hạt nhân trong giai đoạn mới.

Triển khai thực hiện Đề án trên, tỉnh Đắk Lắk cụ thể hóa các mục tiêu, nhiệm vụ về công tác thông tin, tuyên truyền trong lĩnh vực năng lượng nguyên tử; nâng cao nhận thức của các cấp, các ngành, cộng đồng doanh nghiệp và người dân về vai trò, ý nghĩa của năng lượng nguyên tử trong phát triển kinh tế - xã hội, đặc biệt là trong các lĩnh vực y tế, nông nghiệp, công nghiệp, bảo vệ môi trường.

Địa phương này đặt mục tiêu đến năm 2030, ít nhất 60% cán bộ lãnh đạo, công chức, viên chức được tiếp cận thông tin về phát triển, ứng dụng năng lượng nguyên tử. Ít nhất 50% người dân sống tại các khu vực có ứng dụng năng lượng nguyên tử được phổ biến kiến thức về vai trò, lợi ích của năng lượng nguyên tử, ứng phó sự cố bức xạ và hạt nhân. Mỗi năm tăng trung bình quân 10% số lượng tin, bài, chương trình truyền thông về năng lượng nguyên tử trên các kênh thông tin đại chúng; Xây dựng mạng lưới truyền thông, cơ sở dữ liệu, ứng dụng công nghệ số trong lĩnh vực năng lượng nguyên tử.

Nội dung thông tin tuyên truyền tập trung vào chủ trương, đường lối của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước: Tổ chức thông tin, tuyên truyền về chủ trương, đường lối của Đảng; chính sách, pháp luật của Nhà nước về phát triển, ứng dụng năng lượng nguyên tử vì mục đích hòa bình, bảo đảm an toàn, an ninh, bảo vệ môi trường, hội nhập quốc tế;

Tuyên truyền, phổ biến các văn bản quy phạm pháp luật, cơ chế, chính sách liên quan đến phát triển năng lượng nguyên tử; chính sách về phát triển cơ sở hạ tầng, đào tạo nguồn nhân lực, nghiên cứu khoa học và phát triển công nghệ trong lĩnh vực năng lượng nguyên tử; chính sách thu hút đầu tư, phát triển các ứng dụng năng lượng nguyên tử trong các ngành, lĩnh vực của đời sống kinh tế - xã hội.

Tuyên truyền về phát triển điện hạt nhân và lò phản ứng nghiên cứu: Tuyên truyền về lịch sử phát triển, thành tựu và kinh nghiệm quốc tế trong phát triển điện hạt nhân; xu hướng phát triển điện hạt nhân trong bối cảnh chuyển đổi năng lượng và thực hiện mục tiêu phát thải ròng bằng “0” (Net Zero). Tuyên truyền về các dự án điện hạt nhân, lò phản ứng nghiên cứu; các cơ chế, chính sách liên quan đến di dân, tái định cư, đào tạo nguồn nhân lực, phát triển kinh tế - xã hội tại khu vực có dự án.

Việc diễn tập an toàn bức xạ hạt nhân được đẩy mạnh triển khai để phòng ngừa sự cố, đảm bảo an toàn hạt nhân (Ảnh minh họa). 

Tuyên truyền về lịch sử phát triển, vai trò, ứng dụng và lợi ích của bức xạ và đồng vị phóng xạ trong các lĩnh vực y tế, công nghiệp, nông nghiệp, tài nguyên và môi trường Tăng cường thông tin về các mô hình ứng dụng hiệu quả, các tiến bộ khoa học và công nghệ trong lĩnh vực năng lượng nguyên tử, góp phần nâng cao năng suất, chất lượng sản phẩm, bảo vệ môi trường và cải thiện đời sống Nhân dân; Phổ biến trách nhiệm, nghĩa vụ của các tổ chức, cá nhân trong việc bảo đảm an toàn bức xạ và hạt nhân; nâng cao nhận thức về văn hóa an toàn, văn hóa an ninh trong lĩnh vực năng lượng nguyên tử.

Công tác tuyên truyền cần được triển khai linh hoạt, đa dạng ngôn ngữ và cách thể hiện, phù hợp với từng nhóm đối tượng và mục tiêu cụ thể. Phương thức thực hiện bao gồm: Tuyên truyền trực tiếp thông qua hội nghị, hội thảo, tọa đàm, triển lãm, đối thoại chuyên đề…Tuyên truyền thông qua các phương tiện thông tin đại chúng, các chương trình, chuyên mục trên báo chí, phát thanh, truyền hình, xuất bản phẩm in và điện tử, trên các ứng dụng nền tảng số, mạng xã hội, Trang (Cổng) thông tin điện tử, công cụ hỏi - đáp trực tuyến, các phương tiện truyền thông số hiện đại.

Các phương thức thông tin, tuyên truyền khác nhằm tăng cường hiệu quả của hoạt động thông tin, tuyên truyền, mở rộng khả năng tiếp cận, tương tác với người dân và các bên liên quan. Xây dựng, chuẩn hóa và cập nhật cơ sở dữ liệu về năng lượng nguyên tử phục vụ công tác thông tin, tuyên truyền; xây dựng kho dữ liệu dùng chung, bảo đảm kết nối, chia sẻ thông tin giữa các cơ quan, đơn vị.

Đắk Lắk yêu cầu đẩy mạnh ứng dụng công nghệ số, trí tuệ nhân tạo trong quản lý, khai thác và cung cấp thông tin; xây dựng hệ thống hỏi - đáp, cung cấp thông tin trực tuyến cho người dân và doanh nghiệp; bảo đảm tính chính xác, kịp thời, hấp dẫn. Xây dựng, nâng cấp các trung tâm thông tin, phòng trưng bày, không gian truyền thông về năng lượng nguyên tử; tổ chức các hoạt động truyền thông trực quan, triển lãm phục vụ người dân.

Tăng cường phối hợp với các cơ sở đào tạo, viện nghiên cứu tổ chức đào tạo, tập huấn, bồi dưỡng, nâng cao năng lực cho đội ngũ cán bộ công tác trong lĩnh vực năng lượng nguyên tử tại địa phương. Đẩy mạnh hợp tác với các cơ quan Trung ương, tổ chức khoa học và công nghệ, các cơ sở đào tạo, tổ chức quốc tế trong triển khai các hoạt động thông tin, tuyên truyền về năng lượng nguyên tử.../. 

Thu Trang