Cơ quan Năng lượng Quốc tế (IEA) việc tiêu thụ điện tại các Trung tâm dữ liệu AI đang tạo sức ép ngày càng lớn lên hệ thống lưới điện, chuỗi cung ứng thiết bị và các mục tiêu giảm phát thải khí nhà kính.
Trong báo cáo Triển vọng Năng lượng Thế giới 2026, IEA cho biết theo kịch bản các chính sách đã được công bố điện năng tiêu thụ của các trung tâm dữ liệu sẽ tăng lên khoảng 1.000 TWh/năm vào cuối thập kỷ, tương đương mức tiêu thụ điện hiện nay của một nền kinh tế lớn như Nhật Bản. Riêng các trung tâm dữ liệu chuyên phục vụ AI được dự báo đóng góp khoảng 3/4 mức tăng này.
IEA cảnh báo nhiều dự án trung tâm dữ liệu tại Phần Lan, Anh và các bang Texas, Virginia của Mỹ có nguy cơ chậm tiến độ do thiếu công suất đấu nối. Tại một số khu vực, tổng công suất các trung tâm dữ liệu đang chờ kết nối thậm chí vượt nhu cầu điện cực đại hiện tại. Để đáp ứng nhu cầu ngày càng tăng, thế giới cần xây dựng thêm khoảng 26 triệu km đường dây điện và thay thế hoặc nâng cấp 16 triệu km đường dây hiện có vào năm 2035. Nhu cầu đồng, máy biến áp và cáp điện cũng đang vượt khả năng cung ứng của thị trường.
(Ảnh minh họa).
Đầu tư vào hạ tầng trung tâm dữ liệu toàn cầu được dự báo tăng khoảng gấp đôi trong giai đoạn 2026 - 2050, từ khoảng 800 tỷ USD mỗi năm lên 1.800 tỷ USD mỗi năm. Trong khi đó, việc xây dựng các công trình cung cấp điện đi kèm có thể mất nhiều thời gian hơn đáng kể. Một trung tâm dữ liệu quy mô lớn thường có thể được xây dựng và kết nối với lưới điện trong vòng 2 - 5 năm. Tuy nhiên, các đường dây truyền tải và những hạng mục hạ tầng lưới điện liên quan có thể mất hơn 10 năm do phải trải qua nhiều khâu quy hoạch, cấp phép và thi công.
Tiêu thụ điện của các Trung tâm dữ liệu AI cũng tạo thêm thách thức khác khi nhu cầu có thể biến động mạnh và tăng đột ngột. tình trạng quá tải có thể gây dao động điện áp, khiến thiết bị tự động ngắt kết nối hoặc thậm chí tạo ra các sự cố dây chuyền trên hệ thống điện. Rủi ro này đặc biệt đáng chú ý tại những mạng lưới phụ thuộc nhiều vào nguồn năng lượng tái tạo, vốn không phải lúc nào cũng có khả năng điều chỉnh sản lượng theo những biến động tức thời của nhu cầu.
Trong khi đó, tác động môi trường của các trung tâm dữ liệu không dừng ở điện năng mà còn liên quan đến lượng nước sử dụng, phát thải và các nguồn tài nguyên tại địa phương. Ước tính, trung tâm dữ liệu AI cần lượng nước rất lớn để làm mát máy chủ. Một cơ sở trung bình có thể tiêu thụ hơn 1,2 triệu lít nước mỗi ngày, tương đương 100.000 hộ gia đình.
IEA nhận định thách thức lớn trong những năm tới không đơn thuần là sản xuất thêm điện, mà còn phải mở rộng lưới truyền tải, đầu tư thiết bị và phân bổ nguồn điện hiệu quả để bảo đảm làn sóng phát triển AI không làm gia tăng chi phí năng lượng đối với người dân và doanh nghiệp./.
Hà Thu
Nguồn thiennhienmoitruong.vn
Link bài gốchttps://thiennhienmoitruong.vn/trung-tam-du-lieu-ai-tao-suc-ep-lon-doi-voi-ha-tang-luoi-dien-toan-cau.html