Thống kê của Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh cho thấy, tổng lượng chất thải sinh hoạt phát sinh trên toàn tỉnh ước khoảng 2.550 tấn/ngày, tương đương gần 940.000 tấn/năm. Trong đó, khu vực đô thị phát sinh lượng rác lớn nhất với mức bình quân 0,7 - 1,1 kg/người/ngày, trong khi khu vực nông thôn dao động từ 0,4 - 0,6 kg/người/ngày.
Tỷ lệ thu gom chất thải rắn sinh hoạt tại các đô thị đạt khoảng 90 - 95%, song tại các vùng nông thôn mới chỉ đạt 60 - 75%. Đáng chú ý, phần lớn chất thải sau thu gom vẫn được xử lý chủ yếu bằng hình thức chôn lấp, trong đó không ít bãi chôn lấp chưa bảo đảm yêu cầu kỹ thuật. Bên cạnh đó, công tác phân loại rác tại nguồn đã được triển khai thí điểm tại một số địa phương nhưng vẫn chưa đồng bộ. Người dân chưa hình thành thói quen phân loại, trong khi chính quyền cơ sở còn thiếu phương tiện và quy trình thu gom riêng biệt, dẫn đến hiệu quả phân loại và tái chế còn thấp.
Hiện toàn tỉnh có 13 nhà máy xử lý rác thải rắn sinh hoạt đang hoạt động hoặc triển khai xây dựng, chủ yếu tập trung tại các địa bàn đô thị trung tâm. Các cơ sở này được đầu tư với nhiều công nghệ khác nhau như đốt kết hợp tái chế, sản xuất phân compost, ép gạch block không nung và chôn lấp hợp vệ sinh. Tuy nhiên, so với lượng rác chất thải phát sinh, năng lực xử lý của các nhà máy vẫn còn hạn chế.
Những năm qua, UBND tỉnh đã quyết liệt chỉ đạo các cấp, ngành liên quan xây dựng cơ chế ưu tiên thu hút đầu tư trong lĩnh vực xử lý rác thải theo hướng xã hội hóa. Giai đoạn 2021 - 2025, tỉnh đã phê duyệt, điều chỉnh mở rộng cho 10 dự án xử lý chất thải mới, tập trung chủ yếu tại các khu vực còn thiếu và yếu cơ sở hạ tầng.
Tỉnh Lâm Đồng đẩy nhanh việc xây dựng giá tối đa dịch vụ thu gom, xử lý rác thải sinh hoạt.
Cùng với việc triển khai đồng bộ các giải pháp, UBND tỉnh yêu cầu các sở, ngành và địa phương khẩn trương tham mưu xây dựng giá tối đa dịch vụ thu gom, vận chuyển và xử lý chất thải rắn sinh hoạt trên địa bàn tỉnh, bảo đảm đúng quy định pháp luật và phù hợp thực tiễn. Sở Tài chính được giao chủ trì hỗ trợ, phối hợp với các sở chuyên ngành trong công tác định giá hàng hóa, dịch vụ do Nhà nước định giá, làm cơ sở tham mưu UBND tỉnh quyết định mức giá tối đa áp dụng thống nhất.
Sở Nông nghiệp và Môi trường có trách nhiệm khẩn trương tham mưu UBND tỉnh ban hành giá tối đa dịch vụ thu gom, vận chuyển và xử lý chất thải rắn sinh hoạt, áp dụng đối với các chủ đầu tư, cơ sở cung ứng dịch vụ trên địa bàn. Đồng thời, theo dõi, hướng dẫn, đôn đốc UBND các địa phương và các đơn vị cung ứng dịch vụ thực hiện nghiêm công tác bảo vệ môi trường; quản lý, sử dụng kinh phí sự nghiệp môi trường đúng quy định.
Đối với UBND các xã, phường, đặc khu Phú Quý, Chủ tịch UBND tỉnh yêu cầu quản lý, sử dụng hiệu quả kinh phí ngân sách cho công tác này; chủ động lập dự toán theo khối lượng, chi phí và định mức quy định; lựa chọn đơn vị cung ứng dịch vụ, lập kế hoạch, ký kết hợp đồng đúng thẩm quyền và pháp luật. Việc xây dựng và áp dụng giá tối đa dịch vụ thu gom, vận chuyển, xử lý chất thải rắn sinh hoạt được kỳ vọng sẽ góp phần minh bạch chi phí, nâng cao hiệu quả quản lý ngân sách, đồng thời bảo đảm công tác vệ sinh môi trường trên địa bàn tỉnh./.
Lê Kiên