Đẩy nhanh tiến độ các dự án bố trí, ổn định dân cư vùng chịu ảnh hưởng từ thiên tai

Theo Sở Nông nghiệp và Môi trường Gia Lai, toàn tỉnh đang triển khai 16 dự án, phương án bố trí, ổn định dân cư vùng thiên tai, với 1.218 hộ phải di dời khỏi nơi ở cũ trong năm 2026, tăng 238 hộ so với phương án ban đầu. Các địa phương đã kiểm đếm 1.159 hộ; bàn giao 149,14/150,35ha mặt bằng, đạt 99,2%. Tiến độ đầu tư hạ tầng tại nhiều khu tái định cư đạt khá cao.

Một số khu ở phía Tây như Đăk Song, Ia Dreh cơ bản hoàn thành các hạng mục. Tại khu vực phía Đông tỉnh, khu Trà Cong ở xã An Hòa đã hoàn thành giai đoạn 1, giai đoạn 2 đạt 94%. Một số khu khác cũng đã cơ bản hoàn thành mặt bằng, đủ điều kiện cắm mốc, phân lô và giao đất cho người dân. Tuy nhiên tại một số khu tái định cư vẫn thiếu hạ tầng thiết yếu như nước sinh hoạt, trường học, ảnh hưởng đến việc vận động người dân di dời; một số hạng mục tại khu tái định cư Ia Rsai còn chậm.

Trước diễn biến phức tạp của tình hình thiên tai, việc rà soát, di dời dân cư khỏi vùng nguy hiểm là nhiệm vụ quan trọng. 

Để đẩy nhanh tiến độ các dự án, phương án bố trí, ổn định dân cư cư vùng chịu ảnh hưởng của thiên tai, UBND tỉnh yêu cầu UBND các xã, phường có dự án trực tiếp chỉ đạo, thường xuyên kiểm tra tiến độ từng phần việc, xác định rõ những tồn tại, vướng mắc và trách nhiệm của các đơn vị liên quan. Trọng tâm là xử lý các khâu bồi thường, giải phóng mặt bằng, giao đất, xây dựng nhà ở và tổ chức di dời người dân đến nơi ở mới an toàn. Thực tế triển khai cho thấy, tiến độ các dự án, phương án bố trí dân cư còn gặp khó khăn ở nhiều khâu, từ kiểm đếm, xác định nguồn gốc đất, lập và phê duyệt phương án bồi thường đến hoàn thiện hạ tầng và vận động người dân di dời.

Những vướng mắc này không chỉ ảnh hưởng đến tiến độ thi công mà còn tác động trực tiếp đến mục tiêu sớm ổn định cuộc sống của các hộ dân thuộc diện phải di dời khỏi khu vực có nguy cơ thiên tai. Đối với các dự án chậm tiến độ, UBND tỉnh yêu cầu xử lý dứt điểm từng tồn tại, không để kéo dài.

Tại xã Phù Mỹ Đông, địa phương phải khẩn trương hoàn thành giải phóng mặt bằng phần diện tích còn lại tại khu tái định cư Mỹ Thắng; đồng thời đẩy nhanh phê duyệt phương án bồi thường, giao đất và xây dựng nhà ở tại dự án Mỹ An. Xã Uar tập trung kiểm đếm, xác định nguồn gốc đất, lập và phê duyệt phương án bồi thường tại nơi ở cũ, song song với đẩy nhanh giao đất và xây dựng nhà ở cho người dân. Các xã Cát Tiến, Phù Mỹ Bắc, Ia Hiao và An Hòa được yêu cầu khẩn trương hoàn tất phương án bồi thường, giải quyết các trường hợp còn tồn đọng và tổ chức di dời ngay đối với những hộ đã đủ điều kiện.

Tại các khu vực Đề Gi (An Quang Đông), Quy Nhơn Đông và Ia Ly, chính quyền địa phương phải tăng cường tuyên truyền, đối thoại, giải thích đầy đủ các chính sách hỗ trợ, tạo sự đồng thuận trong nhân dân, qua đó sớm đưa người dân đến nơi ở mới. Đáng chú ý, tại các địa bàn Đăk Song, Cát Tiến, Ia Hiao và Ia Dreh, nơi nhiều nhà ở đã cơ bản hoàn thành, UBND tỉnh yêu cầu khẩn trương hoàn thiện những hạng mục còn lại, hỗ trợ các hộ đủ điều kiện di dời và bàn giao mặt bằng nơi ở cũ theo quy định. Đây là khâu quan trọng nhằm chuyển các dự án từ giai đoạn đầu tư, xây dựng sang tổ chức ổn định đời sống thực tế cho người dân. 

khu tái định cư, đảm bảo hạ tầng thiết yếu. 

Cùng với tháo gỡ vướng mắc về mặt bằng và thủ tục, UBND tỉnh yêu cầu các Ban Quản lý dự án đôn đốc nhà thầu huy động tối đa nhân lực, máy móc, tổ chức thi công tăng ca, tăng kíp, tập trung hoàn thiện hạ tầng thiết yếu tại những dự án còn chậm; trong đó có khu tái định cư Mỹ Thắng - Phù Mỹ Đông, Ia Rsai và các khu tái định cư chưa đủ điều kiện đưa vào sử dụng.

Về nguồn lực, tỉnh xác định đẩy nhanh giải ngân 1.231,5 tỷ đồng vốn ngân sách Trung ương đã phân bổ trong năm 2026 là một trong những nhiệm vụ trọng tâm. Các đơn vị liên quan phải khẩn trương hoàn thiện hồ sơ nghiệm thu, thanh toán đối với khối lượng đã hoàn thành; đồng thời chuyển kinh phí cho địa phương để chi trả tiền bồi thường, hỗ trợ, giải phóng mặt bằng đối với những phương án đủ điều kiện. 

Để bảo đảm tiến độ chung, UBND tỉnh giao Sở Nông nghiệp và Môi trường chủ trì rà soát toàn diện 16 dự án, phương án, làm rõ nguyên nhân chậm trễ, trách nhiệm của từng cơ quan, đơn vị và đề xuất giải pháp khắc phục. Sở Xây dựng tập trung hướng dẫn, thẩm định hồ sơ điều chỉnh dự án, kịp thời tháo gỡ khó khăn về chuyên môn. Sở Tài chính rà soát nhu cầu và khả năng giải ngân của từng dự án, tham mưu điều chỉnh, phân bổ vốn phù hợp, định kỳ báo cáo tiến độ và những khó khăn phát sinh.

Việc đẩy nhanh tiến độ các dự án bố trí, ổn định dân cư vùng thiên tai không chỉ là yêu cầu về tiến độ đầu tư và giải ngân vốn mà còn có ý nghĩa trực tiếp trong bảo đảm an toàn tính mạng, tài sản, ổn định sinh kế và đời sống lâu dài cho người dân. Do đó, bên cạnh hoàn thành các hạng mục xây dựng, các địa phương cần chú trọng tổ chức di dời thực chất, bảo đảm điều kiện hạ tầng thiết yếu tại nơi ở mới, hạn chế tình trạng công trình hoàn thành nhưng người dân chưa thể chuyển đến sinh sống./.

Mạnh Cường