Thời gian qua, tại TP.Cần Thơ, việc ứng dụng các nền tảng công nghệ số đã giúp cơ quan quản lý và người nuôi thuỷ sản dễ dàng theo dõi chất lượng nước, kiểm soát dịch bệnh và quản lý quy trình nuôi theo thời gian thực. Nhờ đó, các rủi ro trong sản xuất được giảm thiểu, chi phí được tối ưu và năng suất được cải thiện rõ rệt.
Bên cạnh đó, ứng dụng các kỹ thuật hiện đại còn hỗ trợ xây dựng hệ thống dữ liệu đồng bộ, phục vụ truy xuất nguồn gốc và đáp ứng các tiêu chuẩn khắt khe của thị trường trong nước và quốc tế. Đây là bước chuyển quan trọng giúp ngành thủy sản Cần Thơ thích ứng với xu thế phát triển hiện đại, đồng thời nâng cao giá trị gia tăng cho sản phẩm. Việc thúc đẩy chuyển đổi số không chỉ mang lại lợi ích kinh tế mà còn góp phần bảo vệ môi trường và sử dụng tài nguyên hiệu quả hơn.
Với lợi thế có nhiều ao hồ, sông, rạch, bờ biển, diện tích mặt nước rộng lớn, những năm qua, TP Cần Thơ chú trọng vận động, hỗ trợ người dân phát triển nuôi trồng, khai thác thủy sản bền vững và hợp pháp. Sản lượng thu hoạch từ nuôi trồng, khai thác ngày càng tăng, đáp ứng thị trường xuất khẩu, tăng lợi nhuận cho ngư dân…
Bên cạnh đó, hoạt động ứng dụng tiến bộ kỹ thuật, chuyển đổi số trong quản lý nuôi trồng, khai thác thủy sản cũng được ngành chức năng TP Cần Thơ tăng cường thực hiện. Theo Bộ Nông nghiệp và Môi trường (NN&MT), Năm 2025, với kim ngạch xuất khẩu hơn 2,1 tỉ USD, TP Cần Thơ là 1 trong 5 địa phương đạt kim ngạch xuất khẩu thủy sản cao nhất cả nước.
Kết quả này không chỉ là động lực, là tự hào, mà còn góp phần quan trọng vào tăng trưởng chung của ngành Thủy sản Việt Nam...Theo Sở NN&MT TP Cần Thơ, năm 2025 toàn thành phố có diện tích nuôi thủy sản đạt 97.078ha. Tổng sản lượng thủy, hải sản thu hoạch được 782.958 tấn (bao gồm thủy sản nuôi và khai thác), đạt 100% kế hoạch.
Theo lãnh đạo Sở NN&MT TP Cần Thơ, thời gian qua, hoạt động nuôi trồng, khai thác thủy sản được quan tâm phát triển; công tác quy hoạch vùng nuôi trồng thủy sản được triển khai thực hiện, trong đó chú trọng phát triển nuôi các đối tượng thủy sản chủ lực…
Ngành Thủy sản thành phố tập trung hướng dẫn các cơ sở, hộ nuôi trồng thủy sản áp dụng quy trình, kỹ thuật nuôi theo tiêu chuẩn an toàn thực phẩm, đảm bảo nguồn cung hàng hóa thủy sản phục vụ nhu cầu tiêu dùng và xuất khẩu... Đặc biệt, thành phố ứng dụng chuyển đổi số trong công tác quản lý khai thác, chống khai thác hải sản bất hợp pháp, không báo cáo và không theo quy định (IUU) đạt hiệu quả cao. Sở NN&MT TP Cần Thơ xác định chuyển đổi số trong ngành thủy sản đang là xu hướng tất yếu, tập trung xây dựng cơ sở dữ liệu quốc gia (VNFishbase), ứng dụng VMS, IoT, AI trong nuôi trồng và giám sát tàu cá.
Quá trình này giúp nâng cao năng suất, truy xuất nguồn gốc, minh bạch hóa dữ liệu nhằm gỡ thẻ vàng IUU của EC và phát triển bền vững nuôi trồng, khai thác thủy sản. Cùng với đó, địa phương còn chú trọng việc chống khai thác IUU. Đến nay, toàn thành phố có tổng số 785 tàu cá và đã đăng ký khai thác, cập nhật lên VNFishbase (đạt 100%); có 100% tàu cá lắp thiết bị giám sát hành trình (VMS) gắn với cơ sở dữ liệu dân cư VNeID…
Ứng dụng công nghệ trong khai thác, nuôi trồng thuỷ sản giúp TP.Cần Thơ nâng cao sản lượng, giảm chi phí đầu vào. (Ảnh: HV).
Tại các cảng cá, hàng tuần có trên 16.000 lượt tàu xuất cảng, nhập cảng; sản lượng thủy sản khai thác bốc dỡ qua cảng khoảng 86.000 tấn/tuần; sổ nhật ký khai thác thủy sản được thực hiện và thu nhận qua cảng, 100% thủy sản xuất khẩu đảm bảo nguồn gốc xuất xứ và minh bạch trong khai thác… Lãnh đạo Sở NN&MT TP.Cần Thơ cho biết thêm, thành phố thực hiện hoàn thành 19/19 nhiệm vụ về phòng, chống khai thác IUU do Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ giao.
Đặc biệt, thời gian qua, công tác tuyên truyền, phổ biến Luật Thủy sản năm 2017, các quy định có liên quan đến chống khai thác IUU đã được thực hiện thường xuyên. Công tác phối hợp tuần tra, kiểm soát, phát hiện và xử lý vi phạm hành chính đối với hành vi vi phạm khai thác IUU đã được thực hiện nghiêm túc.
Theo Sở NN&MT TP Cần Thơ, qua theo dõi trên hệ thống giám sát hành trình tàu cá (VMS), từ đầu năm 2024 đến nay không có tàu cá của TP Cần Thơ khai thác hải sản ra ngoài vùng biển Việt Nam, vi phạm vùng biển nước ngoài bị bắt giữ.
Thời gian tới, TP Cần Thơ tiếp tục bố trí nguồn lực để thực hiện quyết liệt, nghiêm túc các biện pháp chống khai thác IUU theo chỉ đạo của Ban Bí thư, Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ; triển khai dự án chuyển đổi nghề, sinh kế người dân gắn với bảo tồn, nuôi trồng, khai thác, sử dụng bền vững nguồn lợi thủy sản.
Đặc biệt, TP Cần Thơ tiếp tục thực hiện tốt 5 khuyến nghị của EC về cảnh báo “Thẻ vàng” đối với ngành hàng thủy sản xuất khẩu. Tiếp tục ứng dụng hiệu quả chuyển đổi số trong nuôi trồng, quản lý khai thác hải sản với mục tiêu phát triển thủy, hải sản bền vững, giảm đánh bắt xa bờ, tăng cường nuôi trồng thủy sản chất lượng cao,…
Số hóa đang mở ra hướng phát triển mới cho ngành nuôi trồng thủy sản Cần Thơ, giúp hoạt động sản xuất trở nên minh bạch, chính xác và hiệu quả hơn. Khi các dữ liệu về môi trường, dịch bệnh và quy trình nuôi được cập nhật liên tục, người nuôi có thể chủ động điều chỉnh phương thức sản xuất, hạn chế rủi ro và nâng cao năng suất.
Không dừng lại ở đó, việc ứng dụng công nghệ số còn góp phần nâng cao khả năng truy xuất nguồn gốc, đáp ứng yêu cầu ngày càng khắt khe của thị trường tiêu thụ. Đây cũng là nền tảng để xây dựng thương hiệu thủy sản chất lượng cao, gia tăng sức cạnh tranh cho địa phương. Với hướng đi này, Cần Thơ đang từng bước khẳng định vị thế là trung tâm sản xuất thủy sản hiện đại, phát triển theo hướng bền vững và giá trị cao.
Phúc Minh