Phát triển lâm nghiệp phải gắn với sinh kế người dân và bảo vệ môi trường

Phó Thủ tướng Chính phủ Hồ Quốc Dũng. Ảnh: TK

1- Bảo đảm thống nhất giữa các quy hoạch, dự báo sát thực tiễn

Phó Thủ tướng Chính phủ yêu cầu rà soát toàn diện để bảo đảm Quy hoạch lâm nghiệp thống nhất với các quy hoạch đang có hiệu lực, tránh chồng chéo, đặc biệt là Quy hoạch sử dụng đất quốc gia. Các số liệu trong Quy hoạch lâm nghiệp phải thống nhất với số liệu tại các văn bản quy hoạch khác, bởi nếu không đồng bộ sẽ gây khó khăn trong quá trình tổ chức thực hiện.

Quy hoạch phải tổng hợp, đối chiếu, phản ánh đầy đủ thực trạng, tiềm năng, nguồn lực về rừng và đất rừng; đánh giá kỹ kết quả thực hiện các chỉ tiêu giai đoạn 2021-2025, làm rõ những kết quả đạt được, đồng thời nhận diện các tác động đến rừng, đất rừng trong thời gian tới.

Đặc biệt, cần dự báo đầy đủ các yếu tố có tác động đến ngành lâm nghiệp, trong đó có môi trường, biến đổi khí hậu, thị trường lâm sản, thị trường carbon thế giới, gia tăng dân số, di dân và sự phát triển của khoa học, công nghệ. Dự báo đầy đủ, chính xác thì quy hoạch mới sát và đạt mục tiêu.

2- Phát triển lâm nghiệp phải gắn với sinh kế người dân và bảo vệ môi trường

Phó Thủ tướng Chính phủ yêu cầu quy hoạch phải thể hiện rõ các mục tiêu về kinh tế, xã hội và môi trường, từ tốc độ tăng trưởng ngành, giá trị xuất khẩu lâm sản, tỷ lệ che phủ rừng đến sinh kế của người dân. Thực hiện Quy hoạch phải gắn với việc nâng cao đời sống của người dân ở khu vực có rừng. Muốn người dân giữ rừng, bảo vệ thiên nhiên, phải giải quyết được sinh kế cho người dân.

Quy hoạch phải bảo đảm ba mục tiêu cốt lõi: Về kinh tế, bảo đảm tăng trưởng, đạt tốc độ và chỉ tiêu đề ra; về xã hội, đặt sinh kế của người dân ở vị trí hàng đầu; về môi trường, phát triển kinh tế phải đi đôi với bảo vệ môi trường sinh thái. Cần xác định rõ các chỉ tiêu lớn đến năm 2030 đối với từng loại rừng gồm rừng tự nhiên, rừng phòng hộ, rừng sản xuất; định hướng không gian quy hoạch tại 6 vùng kinh tế-xã hội, làm nổi bật đặc thù từng vùng. Phát triển kinh tế lâm nghiệp bền vững phải gắn với khai thác, chế biến, du lịch sinh thái, dịch vụ môi trường rừng và ứng dụng mạnh mẽ khoa học, công nghệ trong quản lý.

3- Quy hoạch phải gắn với dự án ưu tiên và nguồn lực thực hiện

Phó Thủ tướng Chính phủ yêu cầu trong quy hoạch phải dự kiến được các dự án ưu tiên đầu tư, gắn với nguồn lực dự kiến từ Trung ương, địa phương và xã hội hóa, qua đó phục vụ đồng thời mục tiêu phát triển kinh tế, bảo đảm sinh kế người dân và bảo vệ môi trường.

4- Tiếp tục hoàn thiện cơ chế, chính sách, xử lý các bất cập thực tiễn

Phó Thủ tướng Chính phủ yêu cầu cơ quan chủ trì tiếp tục nghiên cứu, kiến nghị cấp có thẩm quyền hoàn thiện cơ chế, chính sách để giải quyết những bất cập phát sinh trong thực tiễn, nhất là chênh lệch giữa diện tích rừng thực tế và diện tích trên hồ sơ; vấn đề phân cấp, phân quyền khi chuyển mục đích sử dụng rừng phục vụ phát triển kinh tế; đồng thời có giải pháp xử lý triệt để tình trạng vi phạm, lấn chiếm, phá hoại, khai thác không kiểm soát tài nguyên rừng.

(Ảnh minh họa)

Theo Bộ Nông nghiệp và Môi trường, dự thảo điều chỉnh Quy hoạch lâm nghiệp thời kỳ 2021-2030, tầm nhìn đến năm 2050 đặt mục tiêu bảo đảm tính thống nhất, đồng bộ với quy hoạch tổng thể quốc gia và quy hoạch sử dụng đất quốc gia; kế thừa kết quả thực hiện quy hoạch lâm nghiệp giai đoạn 2021-2025, đồng thời khắc phục những tồn tại, yếu kém để phục vụ phát triển kinh tế, bảo vệ diện tích rừng tự nhiên hiện có (đặc biệt là rừng đặc dụng). Phát huy đầy đủ giá trị đa dụng của hệ sinh thái rừng, khai thác sử dụng rừng phải gắn với bảo tồn tài nguyên thiên nhiên và đa dạng sinh học. Quá trình tổ chức thực hiện phải bảo đảm công khai, minh bạch. Quy hoạch phải bảo đảm tính khoa học, phù hợp với yêu cầu phát triển và hội nhập quốc tế.

Mục tiêu cụ thể đến năm 2030, tiếp tục duy trì tỷ lệ che phủ rừng đạt trên 42%, đồng thời, tập trung nâng cao chất lượng rừng; tốc độ gia tăng GDP của ngành lâm nghiệp bình quân đạt từ 4,8% đến 5,5%/năm; giá trị xuất khẩu lâm sản đạt từ 20 đến 21 tỷ USD; giá trị tiêu thụ trong nước đạt từ 6 đến 8 tỷ USD; trồng rừng bình quân đạt từ 270.000 đến 300.000 ha/năm; diện tích rừng được cấp chứng chỉ rừng bền vững đạt khoảng 1,23 triệu ha.

Toàn bộ diện tích rừng của các chủ rừng là tổ chức được quản lý theo phương án quản lý rừng bền vững… Tầm nhìn đến năm 2050, mục tiêu là xây dựng ngành lâm nghiệp hiện đại, tạo ra các sản phẩm, dịch vụ đa dạng có giá trị gia tăng cao, tham gia sâu rộng vào chuỗi cung ứng toàn cầu và hội nhập quốc tế…/.

BÙI HOÀNG