Trong bối cảnh Hà Nội là đô thị đặc biệt với dân số đông, tốc độ đô thị hóa nhanh và nhu cầu tiêu dùng ngày càng cao, nông nghiệp công nghệ cao đang được tái định vị đóng vai trò trọng tâm trong tiến trình phát triển kinh tế-xã hội. Nông nghiệp không chỉ dừng lại ở nhiệm vụ cung cấp lương thực mà còn góp phần bảo đảm an ninh thực phẩm, nâng cao chất lượng sống và hướng tới phát triển bền vững.
Tại nhiều địa phương trên địa bàn TP.Hà Nội, ngày nay canh tác, sản xuất nông nghiệp không còn theo lối truyền thống, thay vào đó là đẩy mạnh ứng dụng công nghệ hiện đại, góp phần gia tăng năng suất và chất lượng nông sản.
Đối với ngành chăn nuôi, theo thống kê của Sở Nông nghiệp và Môi trường Hà Nội, toàn thành phố hiện có tổng đàn trâu, bò gần 140.000 con, đàn lợn gần 1,4 triệu con và đàn gia cầm hơn 40 triệu con. Bình quân hàng năm, cung ứng cho thị trường trên 450.000 tấn thịt hơi các loại. Đáng chú ý, trong những năm qua, Hà Nội đẩy mạnh phát triển các vùng chăn nuôi tập trung, xa khu dân cư theo Quyết định số 4537/QĐ-UBND.
Đến nay, thành phố đã quy hoạch 128 khu chăn nuôi tập trung với 11 khu chăn nuôi bò sữa; 67 khu chăn nuôi bò sinh sản, bò thịt; 106 khu chăn nuôi lợn và 98 khu chăn nuôi gia cầm. Lãnh đạo Chi cục Chăn nuôi, Thuỷ sản và Thú y Hà Nội cho biết, năm 2026, Sở Nông nghiệp và Môi trường được giao triển khai thực hiện nhiệm vụ xác định vùng chăn nuôi tập trung.
Để phù hợp với quy hoạch Thủ đô tầm nhìn 100 năm, Sở đã rà soát, tham mưu đề xuất quy hoạch phát triển chăn nuôi tập trung tại 24 xã. 24 xã này cụ thể gồm: Vân Đình, Ứng Hòa, Mỹ Đức, Hồng Sơn, Hương Sơn, Phú Nghĩa, Xuân Mai, Trần Phú, Quảng Bị, Minh Châu, Vật Lại, Bất Bạt, Đoài Phương, Phúc Lộc, Hát Môn, Thạch Thất, Hạ Bằng, Yên Xuân, Thuận An, Phù Đổng, Yên Lãng, Tiến Thắng, Đa Phúc, Trung Giã. Định hướng của Hà Nội trong giai đoạn tới là giảm dần, tiến tới xóa bỏ chăn nuôi nhỏ lẻ trong khu dân cư. Đẩy mạnh chăn nuôi tập trung, chăn nuôi trang trại tại các xã theo quy hoạch. Hình thành các chuỗi liên kết từ sản xuất - giết mổ - chế biến - tiêu thụ gắn với kiểm soát chặt chẽ an toàn thực phẩm.
Hiện trên địa bàn thành phố có nhiều doanh nghiệp, hợp tác xã đã chủ động đầu tư công nghệ để nâng cao hiệu quả sản xuất và kiểm soát dịch bệnh. Theo lãnh đạo Công ty cổ phần Tiên Viên (phường Chương Mỹ) cho biết, doanh nghiệp bắt đầu ứng dụng công nghệ cao vào chăn nuôi từ năm 2001. Công ty duy trì quy mô hơn 70.000 con gà đẻ trứng trên diện tích khoảng 10ha và đầu tư hệ thống sơ chế, đóng gói hiện đại với công suất khoảng 200.000 quả trứng/ngày.
Nhờ áp dụng quy trình chăn nuôi khép kín và kiểm soát nghiêm ngặt các khâu sản xuất, doanh nghiệp hiện cung ứng ra thị trường khoảng 2 triệu quả trứng và hơn 2 tấn thịt gà mỗi tháng cho hệ thống siêu thị, nhà hàng lớn. Đặc biệt, hệ thống chuồng kín cùng quy trình quản lý đồng bộ giúp doanh nghiệp kiểm soát hiệu quả dịch cúm gia cầm, hạn chế tối đa rủi ro sinh học và bảo đảm sản phẩm đáp ứng yêu cầu cao về an toàn thực phẩm.
Với nhu cầu tiêu dùng sản phẩm động vật rất lớn và yêu cầu về an toàn thực phẩm hiện nay, việc phát triển các mô hình chăn nuôi tập trung, ứng dụng công nghệ cao theo chuỗi giá trị là một trong những giải pháp trọng tâm của ngành nông nghiệp Hà Nội.
Chăn nuôi công nghệ cao góp phần gia tăng chất lượng và sản lượng.
Cụ thể hoá định hướng trên, mới đây, Sở Nông nghiệp và Môi trường đã làm việc với Công ty Cổ phần nông nghiệp BAF Việt Nam về đề xuất đầu tư tổ hợp chăn nuôi trong nhà cao tầng ứng dụng công nghệ cao tại xã Bất Bạt với quy mô khoảng 220ha. Lãnh đạo Công ty Cổ phần nông nghiệp BAF Việt Nam cho biết, mô hình sẽ được đầu tư khép kín với dây chuyền hiện đại, từ con giống đến lợn thương phẩm. So với chăn nuôi truyền thống, tổ hợp giúp tiết kiệm được không gian đất đai, giảm tiêu tốn thức ăn và nhân công. Đặc biệt là sẽ giải quyết được áp lực môi trường.
Lãnh đạo Sở Nông nghiệp và Môi trường Hà Nội nhìn nhận, dự án mang tính khả thi cao, phù hợp định hướng quy hoạch phát triển lĩnh vực chăn nuôi của thành phố trong giai đoạn hiện nay.
Ngoài ra, theo lãnh đạo Chi cục Chăn nuôi, thuỷ sản và Thú y Hà Nội mặc dù chịu nhiều tác động từ thị trường và dịch bệnh, nhưng tổng đàn vật nuôi của thành phố vẫn duy trì ở mức cao. Đặc biệt, nhiều trang trại trên địa bàn thành phố đã áp dụng hệ thống chăn nuôi chuồng kín, thiết bị cho ăn bán tự động, vòi uống tự động và camera giám sát từ xa. Ngoài ra, nhiều mô hình ứng dụng chế phẩm vi sinh, hệ thống máy tách phân xử lý chất thải làm phân bón hữu cơ, đệm lót sinh học và các công nghệ xử lý môi trường khác cũng được triển khai rộng rãi. Việc ứng dụng tiến bộ khoa học, kỹ thuật không chỉ giúp giảm ô nhiễm môi trường, mà còn nâng cao hiệu quả sản xuất và phát triển chăn nuôi theo hướng an toàn, bền vững…
Việc thúc đẩy liên kết chuỗi và hiện đại hóa sản xuất chăn nuôi đang giúp Hà Nội nâng cao hiệu quả kinh tế, chất lượng sản phẩm và khả năng đáp ứng nhu cầu thị trường. Thời gian tới, thành phố tiếp tục khuyến khích doanh nghiệp, hợp tác xã và người chăn nuôi tăng cường hợp tác, ứng dụng khoa học - công nghệ, xây dựng chuỗi sản xuất khép kín. Đây là giải pháp quan trọng nhằm phát triển ngành chăn nuôi theo hướng an toàn, bền vững, nâng cao thu nhập cho người dân và góp phần xây dựng nền nông nghiệp đô thị hiện đại.
Tuấn Minh