Đề xuất hỗ trợ tiền, hiện vật và khen thưởng để khuyến sinh

Thêm hình thức khuyến sinh

Bộ Y tế đang dự thảo Thông tư Hướng dẫn một số nội dung chính sách khuyến khích, thưởng, hỗ trợ đối với tập thể, cá nhân thực hiện tốt công tác dân số.

Cụ thể, nhằm khuyến khích gia tăng tỷ lệ sinh để đạt mức sinh thay thế (2,1 con/phụ nữ) bền vững, Bộ Y tế đề xuất, căn cứ vào thực tiễn, địa phương có thể lựa chọn, quyết định hỗ trợ cá nhân, cặp vợ chồng sinh con về chi phí sàng lọc dự phòng vô sinh; hỗ trợ tiền, hiện vật cho phụ nữ mang thai; hỗ trợ tiền hoặc hiện vật cho trẻ đến đủ tối thiểu 12 tháng tuổi và các nội dung, hình thức phù hợp khác.

Địa phương cũng có thể lựa chọn, quyết định những hình thức cụ thể như tôn vinh, biểu dương việc nuôi con khỏe, dạy con ngoan, con học giỏi, thành đạt; hỗ trợ mua bảo hiểm y tế học sinh; hỗ trợ sữa học đường và các nội dung, hình thức phù hợp khác, nhằm khuyến khích, biểu dương, hỗ trợ các cặp vợ chồng, cá nhân trong độ tuổi sinh đẻ có ít nhất 2 con gái dưới 16 tuổi (tại thời điểm đề xuất).

Mức sinh của Việt Nam hiện ở 1,91 con/phụ nữ, thấp hơn mức sinh thay thế. Đề xuất này được đưa ra trong bối cảnh các chính sách khuyến sinh được triển khai những năm gần đây nhưng chưa tạo chuyển biến lớn như kỳ vọng.

Dự thảo mới cũng mở rộng phạm vi hỗ trợ đến những nhóm dễ bị tổn thương như phụ nữ và trẻ sơ sinh trong các hộ nghèo, cận nghèo, những vùng nhiễm dioxin, miền núi biên giới, hải đảo hay nơi cư trú của dân tộc thiểu số. Họ được hỗ trợ chi phí tầm soát trước sinh, sơ sinh và có thể nhận trợ cấp tiền mặt.

Phụ nữ mang thai và trẻ sơ sinh thuộc dân tộc thiểu số rất ít người còn được đề xuất hỗ trợ chi phí đi lại để thực hiện sàng lọc trước sinh, sơ sinh.

Ông Lê Thanh Dũng, Cục trưởng Cục Dân số, Bộ Y tế - Ảnh: Chinhphu.vn/HM

Hướng tới kiểm soát mất cân bằng giới tính khi sinh

Trao đổi với báo chí ngày 1/10, ông Lê Thanh Dũng, Cục trưởng Cục Dân số, Bộ Y tế cho biết, những đề xuất trên nằm trong nhiều giải pháp mà ngành Y tế đang hướng tới đối tượng đích là trẻ em gái trong bối cảnh mất cân bằng giới tính khi sinh đang tăng cao ở nước ta.

Đặc biệt, đối tượng trong đề xuất này được quy định là trẻ em gái dưới 16 tuổi (theo Luật trẻ em) được hưởng chính sách, thay vì trong dự thảo trước, Bộ Y tế chỉ đề xuất với gia đình sinh con 1 bề là gái.

Lãnh đạo Cục Dân số cũng phân tích, các đề xuất này không nhằm khuyến khích các gia đình lựa chọn con gái, mà mục tiêu là giảm thiểu mất cân bằng giới tính khi sinh, đồng thời giảm định kiến trọng nam hơn nữ, từ đó góp phần nâng cao vị thế của trẻ em gái, kiểm soát tình trạng mất cân bằng giới tính khi sinh.

Trong Luật Bình đẳng giới hiện nay cũng có quy định liên quan xóa bỏ phong tục tập quán lạc hậu, cản trở việc thực hiện mục tiêu bình đẳng giới.

Cũng theo ông Lê Thanh Dũng, gia đình hai con gái thì không đồng nghĩa với việc gia đình đấy không được đẻ con trai. Theo Pháp lệnh Dân số sửa đổi mới đây, các gia đình được chủ động trong việc sinh con từ số lượng con, khoảng cách giữa các lần sinh này đến số lần sinh con, tùy điều kiện kinh tế mỗi gia đình.

Hiền Minh