Thông tin từ Trung tâm Khuyến nông Cà Mau, giai đoạn 2021 – 2025 đánh dấu bước chuyển quan trọng của công tác khuyến nông tỉnh, khi từng bước đổi mới phương thức hoạt động, gắn chặt hơn với yêu cầu thực tiễn sản xuất và nhu cầu của người nông dân. Thông qua các hoạt động tuyên truyền, đào tạo và chuyển giao tiến bộ kỹ thuật, chương trình khuyến nông đã giúp khoảng 50.000 lượt nông dân tiếp cận, ứng dụng hiệu quả khoa học – công nghệ vào sản xuất.
Nhiều mô hình sản xuất hiệu quả được xây dựng và nhân rộng, góp phần tạo diện mạo mới cho nông nghiệp tỉnh nhà. Tiêu biểu là mô hình nuôi tôm quảng canh cải tiến 2 – 3 giai đoạn, với diện tích năm 2023 đạt 34.427 ha; sản xuất lúa hữu cơ đạt 773,5 ha, lúa an toàn khoảng 20.000 ha. Đặc biệt, trong lĩnh vực chuyển đổi số, Trung tâm Khuyến nông đã bước đầu triển khai hiệu quả hoạt động tư vấn trực tuyến thông qua các nền tảng Zoom, Zalo, YouTube và phần mềm nông nghiệp, giúp nông dân cập nhật kịp thời lịch thời vụ, diễn biến dịch bệnh và thông tin thị trường.
Trong bối cảnh sản xuất nông nghiệp của tỉnh chịu tác động ngày càng rõ nét của biến đổi khí hậu, dịch bệnh và yêu cầu khắt khe từ thị trường, công tác khuyến nông giữ vai trò đặc biệt quan trọng trong việc định hướng sản xuất, thay đổi tư duy của nông dân từ “làm nông” sang “làm kinh tế nông nghiệp”. Thông qua các mô hình trình diễn, tập huấn chuyên sâu và tư vấn tại chỗ, khuyến nông đã giúp người dân từng bước tiếp cận khoa học – công nghệ, áp dụng quy trình sản xuất an toàn sinh học, giảm chi phí đầu vào và nâng cao hiệu quả kinh tế.
Trong giai đoạn 2026-2030, tỉnh Cà Mau tiếp tục phát huy cao vai trò, năng lực của lực lượng khuyến nông, nhằm đáp ứng yêu cầu phát triển sản xuất hàng hóa theo cơ chế thị trường, chuyển giao tiến bộ kỹ thuật và xây dựng chuỗi giá trị, từ đó thay đổi tư duy sản xuất của người dân theo hướng an toàn, chất lượng, và hiệu quả, góp phần giảm nghèo bền vững và xây dựng nông thôn mới.
Để đạt được điều này, hoạt động khuyến nông tiếp tục đẩy mạnh đột phá về khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số trong hoạt động khuyến nông, gắn với sản xuất kinh doanh theo kinh tế tập thể nhằm tăng thu nhập và thúc đẩy cơ cấu lại ngành nông nghiệp theo hướng nâng cao giá trị gia tăng và phát triển bền vững, tăng cường khả năng chống chịu thiên tai.
Tăng cường nghiên cứu, ứng dụng công nghệ số trong công tác chuyển giao tiến bộ khoa học kỹ thuật vào lĩnh vực nông nghiệp và môi trường theo hướng đồng bộ, hiện đại, đáp ứng yêu cầu tăng trưởng, phát triển bền vững và hội nhập quốc tế, với mục tiêu nâng cao năng suất, chất lượng dựa trên nền tảng đột phá khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo trong sản xuất nông nghiệp phù hợp với Chiến lược phát triển nông nghiệp và nông thôn bền vững giai đoạn 2021 - 2030, tầm nhìn đến năm 2050
Cụ thể, đối với lĩnh vực thủy sản phối hợp, hỗ trợ, tạo điều kiện cho các Viện, Trường, tổ chức, cá nhân, doanh nghiệp, nhà khoa học,... tham gia nghiên cứu, ứng dụng, chuyển giao tiến bộ khoa học công nghệ trong lĩnh vực thủy sản, đặc biệt là nuôi tôm, cua,…từng bước làm chủ công nghệ nuôi; sản xuất giống sạch bệnh, sử dụng hiệu quả tài nguyên nước trong nuôi tôm siêu thâm canh và nuôi thủy sản khác. Triển khai các mô hình canh tác theo tiêu chuẩn thực hành nuôi trồng thủy sản tốt, có chứng nhận theo yêu cầu của thị trường.
Các vùng nuôi trồng thủy sản đẩy mạnh ứng dụng công nghệ cao.
Trong lĩnh vực trồng trọt: Chuyển giao tiến bộ kỹ thuật cho nông dân; cơ cấu lại giống lúa, đặc biệt là giống lúa chất lượng cao; xây dựng các mô hình, vùng sản xuất lúa an toàn, lúa hữu cơ gắn với liên kết chuỗi; sản xuất luân canh ở những vùng có diện tích sản xuất lúa 2 vụ hiệu quả thấp để sản xuất 01 vụ lúa 01 vụ màu và các loại cây trồng khác phù hợp để nâng cao hiệu quả kinh tế trên cùng diện tích đất và gia tăng thu nhập.
Đối với lĩnh vực chăn nuôi: Đẩy mạnh chăn nuôi an toàn sinh học, phòng chống dịch bệnh; mở rộng các mô hình chăn nuôi quy mô vừa và nhỏ, sử dụng giống chất lượng; mô hình cung cấp thịt và trứng gia cầm sạch, an toàn;…
Chương trình Khuyến nông tỉnh trong giai đoạn 2026-2030 định hướng phát triển nông nghiệp theo chiều sâu, tập trung vào việc nâng cao giá trị gia tăng và năng lực cạnh tranh trên cơ sở ứng dụng công nghệ cao, thực hành sản xuất an toàn, bền vững, cụ thể: Đối với ngành hàng tôm: Phát triển theo quy mô lớn, ứng dụng công nghệ cao, an toàn sinh học, tiến tới chứng nhận quốc tế. Xây dựng, công bố và quản lý tốt chỉ dẫn địa lý và nhãn hiệu tập thể “Tôm sú Cà Mau” để tăng khả năng cạnh tranh của sản phẩm tôm Cà Mau.
Đối với ngành hàng cua biển: Đa dạng các loại hình nuôi cua như thâm canh, bán thâm canh, quảng canh cải tiến, tuần hoàn,… Duy trì và phát triển nuôi cua kết hợp với các đối tượng thủy sản khác trong các loại hình nuôi với diện tích sẵn có để tăng sản lượng. Tổ chức quy hoạch lại vùng nuôi cua biển theo hướng nâng cao năng suất, chất lượng gắn với thực hành sản xuất tốt, an toàn sinh học, bảo vệ môi trường và phát triển bền vững, đáp ứng nhu cầu của thị trường; tổ chức lại sản xuất theo chuỗi giá trị; quản lý chặt chẽ việc sử dụng nhãn hiệu tập thể hiện có, tiến tới xây dựng thương hiệu cua Cà Mau.
Đối với ngành hàng lúa gạo: Nâng cao hiệu quả sử dụng đất trồng lúa, giữ ổn định diện tích gieo trồng, đảm bảo tiêu dùng trong tỉnh và xuất khẩu. Tăng diện tích gieo trồng lúa chất lượng cao lên khoảng 70 - 75%; tăng tỷ lệ sử dụng giống lúa xác nhận trên 90%. Đẩy mạnh phát triển sản xuất lúa gạo hữu cơ, tăng tỷ lệ chế biến đa dạng các sản phẩm chế biến từ gạo và phụ phẩm của lúa gạo (rơm, rạ, trấu, cám) để tăng giá trị gia tăng. Phát triển vùng sản xuất lúa gạo trọng điểm của tỉnh ở những vùng sản xuất đủ điều kiện để thực hiện Đề án một triệu hécta chuyên canh lúa chất lượng cao phát thải thấp.../.
Mỹ Anh