Thực hiện nhiệm vụ được giao tại Quyết định số 2835/QĐ-TTg ngày 31/12/2025 của Thủ tướng Chính phủ về việc ban hành Danh mục và phân công cơ quan chủ trì soạn thảo các văn bản quy định chi tiết thi hành luật, nghị quyết được Quốc hội khóa XV thông qua tại Kỳ họp thứ 10, Bộ Khoa học và Công nghệ đang chủ trì xây dựng Quyết định của Thủ tướng Chính phủ ban hành Danh mục công nghệ cao được ưu tiên đầu tư phát triển, Danh mục sản phẩm công nghệ cao được khuyến khích phát triển, Danh mục công nghệ chiến lược và Danh mục sản phẩm công nghệ chiến lược.
Theo đó, Vụ Khoa học kỹ thuật và công nghệ (Bộ KH&CN) được giao chủ trì xây dựng các Danh mục nêu trên, nhằm cụ thể hóa quy định của Luật Công nghệ cao, bảo đảm cơ sở khoa học, tính khả thi và hiệu quả trong tổ chức triển khai. Để hoàn thiện dự thảo Danh mục, Bộ Khoa học và Công nghệ đề nghị các chuyên gia, nhà khoa học, nhà quản lý cho ý kiến theo lĩnh vực chuyên môn về các công nghệ cao được ưu tiên đầu tư phát triển (theo Điều 5 Luật Công nghệ cao) và các sản phẩm công nghệ cao được khuyến khích phát triển (theo Điều 6 Luật Công nghệ cao).
Ý kiến đóng góp tập trung vào việc xem xét đưa công nghệ, sản phẩm vào Danh mục để báo cáo cấp có thẩm quyền; hoặc chưa đưa vào để triển khai ngay; hoặc lồng ghép, điều chỉnh trên cơ sở các căn cứ khoa học, thực tiễn và xu hướng phát triển. Bên cạnh đó, các chuyên gia cũng được khuyến khích đề xuất bổ sung các công nghệ cao và sản phẩm công nghệ cao mới, phù hợp với xu hướng phát triển của thế giới, có thể tham khảo các khuyến nghị, phân loại của các tổ chức quốc tế như WIPO, OECD, Gartner.
(Ảnh minh họa).
Dự thảo danh mục được cấu trúc thành hai phụ lục chính. Phụ lục A bao gồm danh mục công nghệ cao được ưu tiên đầu tư phát triển và danh mục sản phẩm công nghệ cao được khuyến khích phát triển, đồng thời xác định rõ các công nghệ dự kiến chưa triển khai ngay trong giai đoạn tới. Phụ lục B gồm danh mục công nghệ chiến lược và sản phẩm công nghệ chiến lược – những lĩnh vực được xác định có vai trò then chốt đối với năng lực cạnh tranh và an ninh công nghệ quốc gia.
Theo Bộ Khoa học và Công nghệ, danh mục dự kiến bao gồm 90 công nghệ cao được ưu tiên đầu tư phát triển và 139 sản phẩm công nghệ cao được khuyến khích phát triển. Nội dung bao phủ hầu hết các lĩnh vực công nghệ cốt lõi của nền kinh tế số và kinh tế tri thức, từ trí tuệ nhân tạo (AI), dữ liệu lớn (Big Data), điện toán đám mây (Cloud computing), blockchain, mạng viễn thông thế hệ mới, đến bán dẫn, robot, tự động hóa, công nghệ vật liệu tiên tiến, công nghệ năng lượng mới, công nghệ sinh học và y sinh học.
Trong số các công nghệ tiêu biểu được đưa vào danh mục có công nghệ thiết kế, chế tạo linh kiện và vi mạch điện tử tích hợp (IC), điện tử linh hoạt; công nghệ thiết kế, chế tạo màn hình độ phân giải cao; công nghệ sinh học tổng hợp và sinh học phân tử; công nghệ thần kinh (neurotechnologies). Đây đều là các lĩnh vực công nghệ nền tảng có tác động sâu rộng đến nhiều ngành công nghiệp và có vai trò quyết định trong chuỗi giá trị toàn cầu.
Ở nhóm sản phẩm công nghệ cao, danh mục bao gồm các sản phẩm phần mềm, thiết bị và giải pháp phục vụ trí tuệ nhân tạo, blockchain, Internet vạn vật (IoT), thực tế ảo (VR), thực tế tăng cường (AR); các hệ thống mô phỏng buồng điều khiển cho thiết bị và phương tiện; tấm pin quang điện hiệu suất cao và nhiều sản phẩm ứng dụng công nghệ tiên tiến khác.
Danh mục cũng xác định 32 công nghệ cao và sản phẩm công nghệ cao “dự kiến chưa tổ chức triển khai ngay trong giai đoạn tới”. Các công nghệ này bao gồm công nghệ hàng không, vũ trụ, viễn thám; công nghệ thiết kế và chế tạo vệ tinh nhỏ và siêu nhỏ; công nghệ vô tuyến nhận thức; công nghệ xây dựng hệ thống thông tin cho thuê… Việc phân nhóm này cho thấy cách tiếp cận có chọn lọc, ưu tiên nguồn lực vào các công nghệ có tính khả thi cao và khả năng tạo tác động nhanh trong giai đoạn trước mắt, đồng thời vẫn định hướng dài hạn đối với các công nghệ chiến lược cần chuẩn bị nền tảng về nguồn lực, hạ tầng và năng lực nghiên cứu.
Bộ Khoa học và Công nghệ cho biết, việc lấy ý kiến sẽ được thực hiện từ ngày 5-15/2/2026, nhằm huy động sự tham gia của các bộ, ngành, địa phương, doanh nghiệp, viện nghiên cứu, trường đại học và các chuyên gia. Các ý kiến đóng góp sẽ được tổng hợp, hoàn thiện để trình Thủ tướng Chính phủ xem xét, ban hành.../.
Minh Thu