Thúc đẩy nông dân khởi nghiệp sáng tạo, phát triển nông nghiệp bền vững

UBND tỉnh Nghệ An vừa ban hành Quyết định số 4796 phê duyệt Đề án “Hướng dẫn, hỗ trợ nông dân khởi nghiệp sáng tạo trên địa bàn tỉnh Nghệ An, giai đoạn 2026–2030”. Đề án hướng đến khơi dậy tiềm năng, sức sáng tạo và tinh thần chủ động lập nghiệp của hội viên, nông dân; tạo điều kiện để các ý tưởng sản xuất, kinh doanh có triển vọng phát triển thành những mô hình kinh tế hiệu quả.

Theo mục tiêu đề ra, trong giai đoạn 2026–2030, các cấp Hội Nông dân trong tỉnh sẽ hướng dẫn, hỗ trợ hình thành ít nhất 50 mô hình khởi nghiệp sáng tạo trong lĩnh vực nông nghiệp. Trọng tâm là các dự án phát triển sản phẩm đặc trưng, sản phẩm OCOP, nông nghiệp hữu cơ, ứng dụng khoa học – công nghệ và chuyển đổi số. Cùng với đó, Nghệ An phấn đấu hỗ trợ thành lập ít nhất 10 doanh nghiệp, 50 hợp tác xã và 150 tổ hợp tác nông nghiệp theo hướng khởi nghiệp sáng tạo; hình thành một Câu lạc bộ Nhà nông khởi nghiệp cấp tỉnh và 10 câu lạc bộ tại các xã, cụm xã, phường.

Nghệ An đẩy mạnh thành lập các doanh nghiệp, HTX nông nghiệp theo hướng khởi nghiệp sáng tạo. 

Điểm đáng chú ý của đề án là không dừng lại ở việc phát động phong trào hay tổ chức các cuộc thi tìm kiếm ý tưởng, mà xây dựng quy trình hỗ trợ xuyên suốt, từ phát hiện, sàng lọc, đánh giá ý tưởng đến đào tạo, ươm tạo, kết nối nguồn lực, phát triển thị trường và đồng hành sau hỗ trợ. Qua đó, từng bước khắc phục tình trạng nhiều ý tưởng khởi nghiệp chỉ dừng ở mức đề xuất, thiếu điều kiện để chuyển hóa thành hoạt động sản xuất, kinh doanh thực tế.

Hằng năm, tỉnh sẽ tổ chức các chương trình ươm tạo nông dân khởi nghiệp sáng tạo, lựa chọn những ý tưởng, dự án tiềm năng từ các cuộc thi, diễn đàn và phong trào của Hội Nông dân để hỗ trợ hoàn thiện mô hình kinh doanh, nâng cao năng lực quản trị, phát triển sản phẩm và mở rộng thị trường.

Nội dung hỗ trợ được thiết kế phù hợp với từng dự án, tập trung vào xây dựng mô hình kinh doanh, ứng dụng tiến bộ khoa học – kỹ thuật, chuyển đổi số, xây dựng thương hiệu, phát triển sản phẩm và kết nối tiêu thụ. Những dự án có tiềm năng sẽ được tạo điều kiện tiếp cận doanh nghiệp, chuyên gia, nhà đầu tư và các tổ chức hỗ trợ để tìm kiếm cơ hội hợp tác, mở rộng quy mô.

Tỉnh triển khai chính sách hỗ trợ những ý tưởng, dự án tiềm năng trong sản xuất nông nghiệp. 

Trong đó, nguồn vốn được xác định là một trong những điều kiện quan trọng để hiện thực hóa các ý tưởng khởi nghiệp. Các cấp Hội Nông dân sẽ hướng dẫn hội viên tiếp cận cơ chế, chính sách và nguồn lực tài chính phù hợp; ưu tiên nguồn vốn từ Quỹ Hỗ trợ nông dân tỉnh và Quỹ Hỗ trợ khởi nghiệp. Đồng thời, phối hợp với Ngân hàng Chính sách xã hội, Ngân hàng Nông nghiệp và Phát triển nông thôn cùng các ngân hàng thương mại để tư vấn, hỗ trợ hội viên tiếp cận vốn vay.

Bên cạnh vốn, đề án chú trọng xây dựng mạng lưới chuyên gia, nhà khoa học, doanh nghiệp và các tổ chức đồng hành nhằm tư vấn, hỗ trợ nông dân trong quá trình triển khai dự án. Các hoạt động tập huấn về thương mại điện tử, kỹ năng kinh doanh trực tuyến, quảng bá và tiêu thụ nông sản trên môi trường số cũng sẽ được tăng cường.

Tỉnh định hướng xây dựng chuyên trang giới thiệu, quảng bá, tiêu thụ nông sản và kết nối cung – cầu trên các sàn thương mại điện tử; hỗ trợ các chủ thể xây dựng thương hiệu, bộ nhận diện sản phẩm, tham gia hội chợ, triển lãm để mở rộng thị trường. Những vấn đề pháp lý liên quan đến đăng ký doanh nghiệp, sở hữu trí tuệ, thuế, tiêu chuẩn, đo lường và chất lượng hàng hóa cũng được đưa vào nội dung hỗ trợ.

Đáng chú ý, các mô hình khởi nghiệp được định hướng gắn với nông nghiệp hữu cơ, kinh tế tuần hoàn, phát triển sản phẩm đặc trưng và OCOP. Đây là hướng đi có ý nghĩa trong bối cảnh sản xuất nông nghiệp đang chuyển dần từ tư duy tăng sản lượng sang nâng cao chất lượng, giá trị và khả năng cạnh tranh của sản phẩm. Việc ứng dụng khoa học – công nghệ, sử dụng hiệu quả tài nguyên, giảm chất thải trong sản xuất và tăng cường liên kết chuỗi giá trị sẽ góp phần tạo ra những mô hình kinh tế nông nghiệp thân thiện với môi trường.

Đề án cũng đặt ra các chỉ tiêu đánh giá hiệu quả sau hỗ trợ. Đến năm 2030, phấn đấu ít nhất 70% mô hình được hỗ trợ duy trì hoạt động sau 12 tháng; 50% mô hình có tăng trưởng doanh thu hoặc mở rộng quy mô sản xuất, kinh doanh; 30% mô hình xây dựng được thương hiệu, ứng dụng thương mại điện tử hoặc chuyển đổi số. Đồng thời, hình thành ít nhất 10 mô hình có khả năng nhân rộng trên địa bàn tỉnh.

Hội Nông dân tỉnh được giao chủ trì, phối hợp với các sở, ngành, đoàn thể và địa phương tổ chức triển khai đề án. Sở Nông nghiệp và Môi trường phối hợp chuyển giao tiến bộ khoa học, kỹ thuật, đào tạo năng lực khởi nghiệp; Sở Khoa học và Công nghệ hỗ trợ kết nối hệ sinh thái đổi mới sáng tạo; Sở Công Thương phối hợp phát triển kênh phân phối, xây dựng thương hiệu và mở rộng thị trường tiêu thụ sản phẩm.

Kinh phí thực hiện được bố trí từ ngân sách địa phương trong khả năng cân đối từng thời kỳ, lồng ghép với các chương trình mục tiêu quốc gia, chương trình, đề án đã được cấp có thẩm quyền phê duyệt và huy động các nguồn tài trợ, đóng góp hợp pháp khác.

Việc triển khai đề án được kỳ vọng tạo thêm động lực để nông dân mạnh dạn đổi mới tư duy, phương thức sản xuất, chủ động ứng dụng khoa học – công nghệ và tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị nông sản. Khi được hỗ trợ đồng bộ về kiến thức, vốn, công nghệ và thị trường, những ý tưởng khởi nghiệp từ thực tiễn sản xuất sẽ có thêm cơ hội phát triển thành mô hình kinh tế hiệu quả, góp phần thúc đẩy nông nghiệp Nghệ An phát triển theo hướng hiện đại, sinh thái và bền vững./. 

Mỹ Hà