Quảng Trị đang đứng trước yêu cầu cấp thiết trong việc giải quyết bài toán rác thải khi tốc độ đô thị hóa và phát triển kinh tế ngày càng gia tăng. Lượng chất thải sinh hoạt, công nghiệp và y tế gây áp lực lớn lên hệ thống xử lý hiện có, vốn còn hạn chế về công nghệ và quy mô. Trước thực trạng đó, tỉnh đã chủ động xây dựng nhiều cơ chế, chính sách nhằm thu hút đầu tư vào lĩnh vực xử lý rác thải, xem đây là một trong những trụ cột quan trọng để phát triển bền vững.
Các dự án được kêu gọi không chỉ tập trung vào xử lý mà còn hướng đến tái chế, tái sử dụng và chuyển đổi rác thải thành năng lượng, góp phần giảm thiểu tác động tiêu cực đến môi trường. Bên cạnh việc ưu đãi về đất đai, thuế và thủ tục hành chính, Quảng Trị cũng chú trọng cải thiện môi trường đầu tư, tạo điều kiện thuận lợi để doanh nghiệp tiếp cận và triển khai dự án nhanh chóng.
Đồng thời, tỉnh tăng cường công tác quy hoạch, lựa chọn vị trí phù hợp, đảm bảo hài hòa giữa phát triển kinh tế và bảo vệ môi trường. Sự tham gia của các nhà đầu tư có năng lực, kinh nghiệm sẽ giúp nâng cao hiệu quả xử lý rác thải, từng bước thay đổi phương thức xử lý truyền thống, lạc hậu. Qua đó, Quảng Trị không chỉ giải quyết vấn đề môi trường trước mắt mà còn hướng đến mục tiêu xây dựng nền kinh tế xanh, kinh tế tuần hoàn trong tương lai.
Theo thông tin từ UBND tỉnh Quảng Trị, năm 2025, lượng chất thải rắn sinh hoạt phát sinh trên địa bàn khoảng 941,5 tấn/ngày. Khối lượng thu gom, xử lý đạt khoảng 852 tấn/ngày (90,5%). Tỉ lệ thu gom, xử lý tại khu vực đô thị đạt khoảng 97,5%, khu vực nông thôn đạt 84%; một số địa bàn miền núi chỉ đạt từ 30-45%. Quảng Trị hiện có 18 cơ sở xử lý chất thải rắn sinh hoạt đang hoạt động.
Phần lớn áp dụng phương pháp chôn lấp hợp vệ sinh (chiếm khoảng 95% tổng lượng rác được xử lý). Còn lại, khoảng 5% được xử lý bằng phương pháp đốt không thu hồi nhiệt và các phương pháp khác. Thực tế hiện nay, một số công trình xử lý rác thải đã xuống cấp hoặc không còn hoạt động. Nhiều bãi chôn lấp rác đã quá tải, sắp đầy, đứng trước nguy cơ quá tải trong thời gian tới nếu không có giải pháp xử lý kịp thời.
Lượng chất thải rắn sinh hoạt phát sinh trên địa bàn Quảng Trị năm 2025 khoảng 941,5 tấn/ngày.
Tại cuộc họp mới đây bàn về công tác thu gom, xử lý chất thải rắn và các dự án xử lý chất thải rắn trên địa bàn tỉnh, các Sở, ngành, đơn vị tỉnh Quảng Trị đã báo cáo tiến độ triển khai một số dự án. Trong đó các dự án đầu tư từ nguồn vốn ODA, nguồn ngân sách và các dự án xã hội hóa. Một số dự án đã hoàn thành hoặc đang triển khai. Tuy nhiên, vẫn có những dự án chậm tiến độ, chưa hoàn thiện thủ tục hoặc chưa triển khai thực hiện. Các đại biểu đã tập trung thảo luận, làm rõ những khó khăn, vướng mắc trong công tác thu gom, vận chuyển và xử lý chất thải rắn sinh hoạt; đánh giá tiến độ triển khai các dự án xử lý rác thải trên địa bàn tỉnh.
Một số vướng mắc, khó khăn được nhận diện như: Thủ tục đầu tư, công nghệ xử lý, công tác giải phóng mặt bằng và sự đồng thuận của người dân tại một số địa phương... Theo lãnh đạo UBND tỉnh Quảng Trị nhấn mạnh, công tác thu gom, vận chuyển và xử lý chất thải rắn có ý nghĩa quan trọng đối với bảo vệ môi trường và sự phát triển bền vững của tỉnh.
Vì vậy, Quảng Trị cần tăng cường thu hút đầu tư các dự án xử lý rác thải áp dụng công nghệ hiện đại, hiệu quả, thân thiện môi trường, từng bước giảm tỉ lệ chôn lấp, nâng cao hiệu quả quản lý và xử lý chất thải rắn. Trong bối cảnh nhiều bãi chôn lấp rác đang quá tải, một số dự án xử lý rác thải triển khai còn chậm, lãnh đạo UBND tỉnh Quảng Trị yêu cầu các Sở, ngành, địa phương tiếp tục rà soát toàn diện thực trạng, chủ động đề xuất giải pháp xử lý kịp thời nhằm tránh nguy cơ ô nhiễm môi trường.
Các đơn vị liên quan cần tập trung tháo gỡ khó khăn, vướng mắc trong quá trình triển khai các dự án xử lý rác thải, nhất là các vấn đề liên quan đến thủ tục đầu tư, công nghệ xử lý và công tác giải phóng mặt bằng; đẩy nhanh tiến độ thực hiện các dự án đã được phê duyệt, sớm đưa các công trình xử lý rác thải vào vận hành.
Trước đó vào ngày 12/2/2026, UBND tỉnh Quảng Trị ban hành Quyết định số 24/2026/QĐ-UBND về quy định quản lý chất thải trên địa bàn tỉnh. Quy định này áp dụng đối với các cơ quan, tổ chức, cộng đồng dân cư, hộ gia đình, cá nhân trong nước và tổ chức, cá nhân nước ngoài (sau đây viết tắt là tổ chức, cá nhân) có hoạt động liên quan đến việc quản lý chất thải trên địa bàn tỉnh Quảng Trị.
Quảng Trị hướng tới thu hút đầu tư các dự án xử lý rác thải công nghệ cao.
Quy định cũng nêu rõ về việc quản lý chất thải rắn công nghiệp thông thường; Quản lý chất thải nguy hại; Quản lý chất thải rắn sinh hoạt và chất thải y tế; Quản lý nước thải; Quản lý bụi, khí thải công nghiệp và các chất ô nhiễm khác…Cũng như việc vận chuyển, thu gom các loại chất thải trên địa bàn tỉnh Quảng Trị…
Đáng chú ý, UBND tỉnh Quảng Trị vào tháng 4/2025 đã có quyết định chấp thuận chủ trương đầu tư đồng thời chấp thuận nhà đầu tư Công ty CP Đầu tư công nghệ môi trường GFC với dự án Nhà máy xử lý chất thải công nghiệp. Dự án được thực hiện tại xã Hải Sơn, huyện Hải Lăng, tỉnh Quảng Trị (cũ) với mục tiêu hoạt động là thu gom, xử lý chất thải công nghiệp và nguy hại; tái chế phế liệu từ quá trình xử lý chất thải của dự án để tạo ra các sản phẩm phụ. Công suất thiết kế của dự án là đốt xử lý và tái chế rác thải công nghiệp 1.000 tấn/ngày đêm. Dự án có tổng mức đầu tư 406,2 tỷ đồng. Trong đó, vốn góp nhà đầu tư là 81,248 tỷ đồng; vốn huy động 324,99 tỷ đồng. Dự án có thời hạn hoạt động 50 năm.
Trong bối cảnh biến đổi khí hậu và ô nhiễm môi trường ngày càng trở thành thách thức, việc Quảng Trị chủ động tăng cường thu hút đầu tư vào các dự án xử lý rác thải là một hướng đi đúng đắn và mang tính chiến lược lâu dài. Đây không chỉ là giải pháp để giảm tải cho các bãi chôn lấp đang dần quá tải mà còn là cơ hội để tỉnh chuyển mình, tiếp cận với các công nghệ tiên tiến, thân thiện với môi trường.
Khi các dự án hiện đại được triển khai, hiệu quả xử lý rác thải sẽ được nâng cao, hạn chế tối đa ô nhiễm đất, nước và không khí, từ đó cải thiện chất lượng sống của người dân. Tuy nhiên, để đạt được mục tiêu đề ra, Quảng Trị cần tiếp tục hoàn thiện cơ chế chính sách, tăng cường giám sát, đảm bảo các dự án được triển khai đúng tiến độ và tuân thủ nghiêm ngặt các tiêu chuẩn môi trường…/.
Khánh Linh