Lạng Sơn: Nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước về bảo vệ môi trường

Những năm gần đây, cùng với quá trình phát triển kinh tế - xã hội, Lạng Sơn cũng đối mặt với nhiều áp lực về môi trường từ hoạt động sản xuất, kinh doanh, khai thác tài nguyên, chăn nuôi, xử lý chất thải và đô thị hóa. Trước thực tế đó, tỉnh đã tăng cường hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước trong lĩnh vực bảo vệ môi trường thông qua việc nâng cao trách nhiệm của các cấp, ngành và địa phương; đẩy mạnh thanh tra, kiểm tra, giám sát việc chấp hành pháp luật về môi trường đối với các tổ chức, doanh nghiệp và cơ sở sản xuất.

Theo thống kê của Sở Nông nghiệp và Môi trường Lạng Sơn cho thấy, tổng khối lượng chất thải rắn sinh hoạt phát sinh trên địa bàn tỉnh hiện ước tính khoảng 486 tấn/ngày đêm. Tỷ lệ chất thải rắn sinh hoạt đô thị được thu gom, xử lý năm 2025 đạt 98,82%, tăng 3,82% so với năm 2020. Hiện nay trên địa bàn tỉnh đã được đầu tư xây dựng các khu xử lý chất thải rắn cho các xã theo cụm, trong đó: Cụm 01 (các xã, phường trung tâm); Cụm 02 (xã phía tây bắc); Cụm 03 (các xã phía nam, tây nam, ven quốc lộ 1); Các xã Tràng Định, Đình Lập, Lộc Bình, Văn Quan: mỗi xã trung tâm đặt 01 khu xử lý.

Ngoài ra, có các lò đốt được đầu tư xây dựng tại các xã Chi Lăng, Đình Lập và Văn Quan. Nhằm tiếp tục nâng cao hiệu quả công tác thu gom, xử lý rác thải, tỉnh Lạng Sơn đặt mục tiêu đến năm 2030, 100% chất thải nguy hại được thu gom, xử lý. Tỷ lệ chất thải rắn sinh hoạt ở đô thị được thu gom, phân loại và xử lý đạt trên 99%; tỷ lệ chất thải rắn sinh hoạt ở khu dân cư nông thôn được thu gom, phân loại và xử lý đạt khoảng 90%.

Cùng với đó, tại Công văn số 1683/UBND-KTCN UBND tỉnh chỉ đạo thực hiện các nhiệm vụ, giải pháp nhằm khắc phục hạn chế, nâng cao hiệu lực, hiệu quả công tác quản lý nhà nước về bảo vệ môi trường. UBND tỉnh yêu cầu các sở, ban, ngành; UBND các xã, phường triển khai thực hiện một số nhiệm vụ trọng tâm như Sở Nông nghiệp và Môi trường tăng cường công tác theo dõi, giám sát quan trắc phát thải tự động nước thải, khí thải của các đơn vị sản xuất, kinh doanh, dịch vụ có nguy cơ cao gây ô nhiễm môi trường.

Lạng Sơn tăng cường công tác thu gom rác thải, đảm bảo vệ sinh môi trường. 

Chủ động kiểm tra kịp thời đối với các đối tượng có dấu hiệu vi phạm pháp luật về môi trường, nhất là đối với các đối tượng, dự án có nguy cơ cao gây ô nhiễm môi trường; kịp thời chấn chỉnh, xử lý nghiêm các hành vi vi phạm theo thẩm quyền hoặc chuyển người có thẩm quyền xử lý theo quy định của pháp luật. Sở Tài chính chủ trì, phối hợp với các cơ quan, đơn vị liên quan tăng cường công tác thẩm định đánh giá về hiệu quả kinh tế - xã hội của các đề xuất dự án đầu tư; đảm bảo tuân thủ quy định của pháp luật về quản lý đầu tư và các quy định pháp luật liên quan.

Đồng thời, Sở Xây dựng tăng cường công tác quản lý nhà nước về quy hoạch xây dựng, hoạt động đầu tư xây dựng, phát triển hạ tầng kỹ thuật; hướng dẫn, kiểm tra việc đầu tư xây dựng các công trình hạ tầng kỹ thuật thuộc phạm vi quản lý, trong đó có công trình thu gom, lưu giữ, xử lý chất thải rắn theo quy định của pháp luật về xây dựng. Sở Công Thương tăng cường công tác quản lý nhà nước đối với các cơ sở sản xuất công nghiệp, hóa chất, khai thác và chế biến khoáng sản, cụm công nghiệp và các dự án thuộc lĩnh vực ngành Công Thương quản lý;

Đôn đốc việc chấp hành các quy định của pháp luật về bảo vệ môi trường, sử dụng năng lượng tiết kiệm và hiệu quả; hướng dẫn doanh nghiệp thực hiện các giải pháp đổi mới công nghệ, giảm phát thải, nâng cao hiệu quả sử dụng tài nguyên, nguyên liệu và năng lượng; tăng cường tái chế, tái sử dụng chất thải, góp phần phòng ngừa, kiểm soát ô nhiễm và bảo vệ môi trường, hướng tới phát triển bền vững.

Tiếp tục đôn đốc các nhà máy nhiệt điện triển khai đồng bộ các giải pháp xử lý, tiêu thụ và tái sử dụng tro, xỉ, thạch cao phát sinh trong quá trình sản xuất; quản lý chặt chẽ việc lưu chứa bãi thải tro, xỉ, ngăn ngừa phát tán và các nguy cơ gây ô nhiễm môi trường. Sở Khoa học và Công nghệ chủ trì, phối hợp với các cơ quan liên quan tham mưu thực hiện công tác kiểm soát chặt chẽ việc đánh giá công nghệ sản xuất của từng dự án đầu tư ngay từ bước thẩm định dự án đầu tư nhằm kiểm soát, ngăn chặn ngay việc nhập khẩu công nghệ cũ, lạc hậu, có nguy cơ gây ô nhiễm môi trường vào Việt Nam theo quy định.

Người dân phân loại rác tái chế. 

Thanh tra tỉnh chủ trì, phối hợp với các cơ quan liên quan rà soát, lựa chọn các dự án có nguy cơ cao gây ô nhiễm môi trường trên địa bàn tỉnh để đưa vào kế hoạch thanh tra hằng năm, quyết định thanh tra đột xuất đối với các trường hợp có dấu hiệu vi phạm pháp luật về bảo vệ môi trường. Công an tỉnh chủ động thu thập thông tin, dự báo, nắm chắc tình hình địa bàn; kịp thời tham mưu cấp ủy, chính quyền các cấp giải quyết các vấn đề phức tạp, các điểm nóng về môi trường ngay từ cơ sở. Đồng thời, tăng cường công tác phòng ngừa; tiếp nhận, xử lý, giải quyết tố giác, tin báo về tội phạm; điều tra, xử lý nghiêm các hành vi vi phạm pháp luật, tội phạm về môi trường theo quy định.

UBND các xã, phường tăng cường trách nhiệm của chính quyền cơ sở, nhất là trách nhiệm của người đứng đầu trong chỉ đạo thực hiện quy định pháp luật về bảo vệ môi trường. Chịu trách nhiệm trước UBND tỉnh nếu để xảy ra ô nhiễm môi trường trên địa bàn.

Tăng cường công tác kiểm tra, xử lý vi phạm pháp luật về bảo vệ môi trường theo thẩm quyền hoặc chuyển người có thẩm quyền xử lý theo quy định của pháp luật; giải quyết khiếu nại, tố cáo, phản ánh, kiến nghị về bảo vệ môi trường ngay tại cơ sở; không để xảy ra điểm nóng và tình trạng ô nhiễm môi trường nghiêm trọng, gây bức xúc trong Nhân dân, làm ảnh hưởng đến an ninh, trật tự ở cơ sở do thiếu lãnh đạo, chỉ đạo, kiểm tra, giám sát hoặc thực hiện không đầy đủ trách nhiệm trong phạm vi quản lý theo quy định.

Nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước trong bảo vệ môi trường không chỉ góp phần hạn chế ô nhiễm mà còn tạo nền tảng để Lạng Sơn duy trì chất lượng môi trường, phục vụ mục tiêu phát triển kinh tế - xã hội. Khi công tác quản lý được thực hiện đồng bộ, các hành vi vi phạm được kiểm soát chặt chẽ, ý thức chấp hành pháp luật của doanh nghiệp và người dân cũng từng bước được nâng lên.

Bên cạnh vai trò của cơ quan quản lý, sự tham gia tích cực của cộng đồng, các tổ chức, doanh nghiệp trong việc sử dụng tài nguyên hợp lý, giảm phát sinh chất thải và bảo vệ cảnh quan có ý nghĩa quan trọng đối với hiệu quả của công tác bảo vệ môi trường. Trong thời gian tới, cùng với yêu cầu phát triển xanh và tăng trưởng bền vững, Lạng Sơn sẽ tiếp tục phát huy những kết quả đã đạt được, tăng cường phối hợp giữa các cấp, các ngành và địa phương trong thực hiện nhiệm vụ bảo vệ môi trường.

Lê Ngân