Giai đoạn 2026-2030, sản xuất dâu tằm tiếp tục được xác định là sản phẩm chủ lực của tỉnh Lào Cai.

Hiện nay, phát triển trồng dâu, nuôi tằm trên địa bàn tỉnh đã đạt được nhiều kết quả tích cực, góp phần nâng cao thu nhập cho người dân, thúc đẩy phát triển nông nghiệp hàng hoá theo hướng bền vững. Đến hết năm 2025, toàn tỉnh Lào Cai có 1.457 ha dâu tằm, tập trung chủ yếu tại xã Trấn Yên (trên 700 ha), còn lại phát triển tại các xã dọc sông Hồng như Quy Mông, Xuân Ái, Mậu A, Chấn Thịnh, Bảo Hà…

Sau sáp nhập, xã Trấn Yên có diện tích dâu tằm rộng hơn 700 ha. Người dân nơi đây đang từng ngày hoàn thiện quy trình trồng dâu, nuôi tằm, đưa tiến bộ khoa học vào sản xuất, nâng cao năng suất, sản lượng và chất lượng kén tằm. Đặc biệt, xã Trấn Yên đã thành lập nhiều hợp tác xã, tổ hợp tác, sản xuất, tiêu thụ những sản phẩm đem lại giá trị cao từ cây dâu, con tằm.

Hiện, toàn xã Trấn Yên có 6 hợp tác xã, 79 tổ hợp tác đang hoạt động trong lĩnh vực trồng dâu, nuôi tằm; có trên 1.085 hộ trồng dâu, nuôi tằm, 17 cơ sở nuôi tằm con tập trung và hơn 1 nghìn hộ có nhà nuôi tằm lớn trên địa bàn, doanh thu đạt trên 200 tỷ đồng/năm. 

Xã Trấn Yên thúc đẩy liên kết sản xuất, tiêu thụ sản phẩm của ngành trồng dâu nuôi tằm (Ảnh minh họa: HT). 

Với giá kén tằm ổn định, lại được chính quyền địa phương động viên khuyến khích, hỗ trợ giống, vốn, kỹ thuật, người dân Trấn Yên tích cực cải tạo diện tích dâu già cỗi, mở rộng giống năng suất cao như S7, áp dụng kỹ thuật chăm sóc tiên tiến, nâng cao chất lượng, sản lượng kén, xây dựng thương hiệu dâu tằm tơ gắn với phát triển các sản phẩm OCOP.

Cùng với đó, phát triển du lịch trải nghiệm để du khách đến Trấn Yên không chỉ được thỏa sức hái quả dâu, check in giữa cánh đồng dâu xanh thơ mộng, trong không khí mát mẻ trong lành và có những trải nghiệm thú vị từ nhà tằm, quay tơ mà còn hiểu hơn nghề canh cửi truyền thống. 

Khai thác hiệu quả lợi thế về điều kiện tự nhiên, năm 2026, tỉnh Lào Cai phát triển diện tích dâu tằm trên cơ sở tiềm năng, lợi thế của từng địa phương; tăng cường ứng dụng khoa học kỹ thuật, nâng cao năng suất, chất lượng lá dâu và sản lượng kén tằm, nâng cao giá trị sản phẩm, đáp ứng nhu cầu thị trường. Tổ chức lại sản xuất theo hướng hình thành vùng tập trung, gắn với cơ sở chế biến và tiêu thụ; xây dựng và củng cố chuỗi liên kết từ sản xuất đến chế biến, tiêu thụ giữa người dân, hợp tác xã và doanh nghiệp, bảo đảm nâng cao giá trị gia tăng và hiệu quả sản xuất.  

Lào Cai phấn đấu duy trì, mở rộng diện tích trồng dâu đạt 1.700 ha năm 2026, trong đó duy trì 1.457 ha, trồng mới 243 ha; nâng cao năng suất lá dâu đạt 27 tấn/ha, sản lượng đạt 45.900 tấn. Phát triển đồng bộ hệ thống nuôi tằm con và nuôi tằm lớn; nâng sản lượng kén tằm đạt 2.300 tấn, giá trị sản xuất đạt trên 460 tỷ đồng.

Tổ chức sản xuất theo hướng ổn định vùng trồng dâu, nuôi tằm; nâng cao giá trị gia tăng, năng lực cạnh tranh của sản phẩm; góp phần đa dạng hóa ngành hàng nông nghiệp, nâng cao thu nhập và đời sống người dân nông thôn trên địa bàn tỉnh. Phấn đấu 100% diện tích dâu đến hết 2026 được sản xuất theo chuỗi

Các địa phương tổ chức rà soát, xác định vùng trồng dâu tập trung, bố trí đất sản xuất cây dâu phù hợp với định hướng chung của tỉnh, của địa phương đảm bảo duy trì, mở rộng quy mô diện tích. Xây dựng kế hoạch chuyển đổi đất trồng các cây trồng nông nghiệp có giá trị thấp sang trồng dâu theo hướng hàng hóa đảm bảo duy trì và mở rộng quy mô diện tích trên địa bàn. Gắn phát triển vùng trồng dâu nuôi tằm với các cơ sở chế biến, tiêu thụ kén tằm.

Lào Cai mở rộng diện tích trồng dâu đạt 1.700 ha trong năm 2026.  

Tiếp tục thực hiện chính sách thu hút doanh nghiệp đầu tư xây dựng cơ sở sơ chế, chế biến sản phẩm kén tằm; phối hợp chặt chẽ với các doanh nghiệp định hướng quy mô vùng trồng thúc đẩy hình thành các chuỗi liên kết sản xuất dâu tằm từ xây dựng vùng trồng đến chế biến, tiêu thụ sản phẩm.

Thực hiện đồng bộ các giải pháp hỗ trợ phát triển sản xuất; xây dựng các mô hình điểm về trồng dâu, nuôi tằm làm cơ sở nhân rộng; hỗ trợ hợp tác xã, tổ nhóm liên kết cả về chiều rộng và chiều sâu, đặc biệt chú trọng hỗ trợ thành lập mới và nâng cao năng lực cho các thành viên hợp tác xã để xây dựng liên kết bền vững giữa doanh nghiệp với người sản xuất.

Áp dụng khoa học công nghệ xây dựng các vùng sản xuất trồng dâu an toàn dịch bệnh, sử dụng các loại giống dâu năng suất, chất lượng cao như giống dâu lai F1 GQ2, dâu lai GQ 20, DA 10, Yunsan 21 ...; sử dụng các giống tằm như giống tằm lưỡng hệ tứ nguyên VS 01, tằm lưỡng hệ tứ nguyên VH 2020, tằm lưỡng hệ LĐ 22 ... các đơn vị liên kết cung cấp cho các hộ nuôi tằm con ươm nuôi nhân giống và cung cấp cho các hộ nuôi tằm lớn.

Ứng dụng đồng bộ các tiến bộ kỹ thuật mới vào sản xuất như: Kỹ thuật nuôi tằm trên khay trượt, nuôi tằm bằng dâu cắt cành, nuôi trong nhà tằm lắp điều hòa, hoặc nhà tằm ứng dụng thiết bị giám sát môi trường nuôi tằm; phòng trừ dịch bệnh cho tằm, xử lý môi trường; hỗ trợ các hộ nuôi tằm chuyển đổi từ sử dụng né tre sang né gỗ để nâng cao chất lượng kén tằm và phù hợp với công nghệ ươm tơ tự động.

Lào Cai thành lập các hợp tác xã, tổ hợp tác trồng dâu nuôi tằm, đây sẽ là nhân tố trung gian làm cầu nối giữa các hộ nông dân trong liên kết sản xuất, tiêu thụ sản phẩm với Công ty, doanh nghiệp; xác định và thúc đẩy liên kết sản xuất và tiêu thụ sản phẩm kén tằm thông qua hợp đồng liên kết. Tạo điều kiện thuận lợi cho các doanh nghiệp, hợp tác xã tham gia liên kết bao tiêu sản phẩm kén tằm cho nông dân; đồng thời hỗ trợ cho các tổ chức, cá nhân đầu tư xây dựng cơ sở chế biến sâu, đa dạng hóa sản phẩm sau chế biến.

Bên cạnh đó, xem xét thực hiện các chính sách hỗ trợ lãi suất vốn vay để thúc đẩy đầu tư phát triển sản xuất, chế biến; hỗ trợ, tạo điều kiện thuận lợi trong tiếp cận, thuê đất, giao đất nhằm phát triển cơ sở chế biến quy mô phù hợp, góp phần nâng cao giá trị gia tăng và phát triển bền vững ngành dâu tằm tơ trên địa bàn tỉnh./.

Hà Vân