Đồng Tháp: Nâng cấp cơ sở hạ tầng đáp ứng yêu cầu thu gom, phân loại rác thải

Đồng Tháp đang từng bước hiện thực hóa mục tiêu tăng trưởng xanh bằng việc triển khai đồng bộ các giải pháp nângc ao chất lượng môi trường trong chiến lược phát triển. Tỉnh tập trung hoàn thiện hệ thống hạ tầng môi trường, nâng cao năng lực xử lý chất thải rắn và nước thải đô thị, đồng thời siết chặt quản lý các nguồn phát thải trong sản xuất và sinh hoạt.

Song song đó, nhiều chương trình mở rộng không gian xanh, cải thiện cảnh quan và bảo vệ tài nguyên nước được triển khai rộng khắp ở cả đô thị lẫn nông thôn. Các mô hình kinh tế tuần hoàn, nông nghiệp hữu cơ, sản xuất sạch hơn được khuyến khích nhằm giảm áp lực lên môi trường và đa dạng hóa sinh kế cho người dân.

Đáng chú ý, để giảm áp lực cho công tác xử lý rác thải, thời gian tới Đồng Tháp đẩy mạnh triển khai phân loại chất thải rắn sinh hoạt tại nguồn. Địa phương này xem đây là nhiệm vụ trọng tâm của cả hệ thống chính trị; đồng thời cần đẩy mạnh công tác xã hội hóa để huy động tối đa các nguồn lực trong công tác phân loại chất thải rắn sinh hoạt tại nguồn. Việc thực hiện kế hoạch phân loại chất thải rắn sinh hoạt tại nguồn được thực hiện đồng bộ rộng khắp tại các địa phương. 

Tỉnh Đồng Tháp đặt mục tiêu 100% các xã, phường tổ chức phân loại rác thải sinh hoạt tại hộ gia đình, cá nhân; bố trí đủ các điểm tập kết và thu gom rác thải đáp ứng yêu cầu kỹ thuật về bảo vệ môi trường, chấm dứt tình trạng đốt rác thải không đúng quy định tại cộng đồng. Trong đó, năm 2027 có 10 xã, phường thực hiện mô hình điểm về triển khai phân loại chất thải rắn sinh hoạt hiệu quả.

Phấn đấu đến cuối năm 2030, tỷ lệ phân loại chất thải rắn sinh hoạt toàn tỉnh đạt trên 80%; 100% trụ sở cơ quan, đơn vị (trường học, cơ sở y tế,...) thực hiện phân loại chất thải rắn sinh hoạt. 100% mô hình chợ quê, các khu, điểm du lịch, cơ sở lưu trú du lịch, các khách sạn thực hiện phân loại chất thải rắn sinh hoạt, không sử dụng túi ni-lông khó phân hủy và sản phẩm nhựa dùng một lần.

Nâng cao ý thức của người dân trong thu gom, phân loại rác thải là nhiệm vụ quan trọng được tỉnh đẩy mạnh triển khai. 

Tỉnh kiện toàn hệ thống, mạng lưới và đội ngũ thu gom, vận chuyển chất thải rắn sinh hoạt; đồng thời yêu cầu các cơ sở thu gom, vận chuyển chất thải rắn sinh hoạt phải đầu tư mới và cải tạo nâng cấp phương tiện vận chuyển chất thải rắn sinh hoạt đáp ứng các yêu cầu thu gom, vận chuyển chất thải rắn đã được phân loại theo quy định và đảm bảo thu gom, vận chuyển các loại chất thải rắn sinh hoạt sau khi được phân loại. 

Để đảm bảo cho công tác thu gom, phân loại rác thải được triển khai hiệu quả, Ủy ban nhân dân xã, phường xây dựng/bố trí trạm trung chuyển chất thải rắn sinh hoạt trên địa bàn. Thực hiện công tác đấu thầu lựa chọn cơ sở thu gom, vận chuyển và xử lý chất thải rắn sinh hoạt; trường hợp không thể lựa chọn thông qua hình thức đấu thầu thì thực hiện theo hình thức đặt hàng hoặc giao nhiệm vụ theo quy định pháp luật. 

Các cơ sở thu gom, vận chuyển chất thải rắn sinh hoạt đầu tư đổi mới các trang thiết bị và phương tiện thu gom, vận chuyển chất thải rắn sinh hoạt đáp ứng các yêu cầu kỹ thuật theo quy định gắn với yêu cầu của công tác phân loại chất thải rắn sinh hoạt tại nguồn, đồng thời tăng cường thêm nhân lực để đáp ứng nhu cầu thu gom, vận chuyển chất thải rắn sinh hoạt được kịp thời, không để tồn đọng gây mất mỹ quan và ô nhiễm môi trường.

Việc phân loại, lưu giữ, thu gom, vận chuyển, xử lý chất thải rắn sinh hoạt trên địa bàn tỉnh thực hiện theo quy định về hướng dẫn kỹ thuật về phân loại chất thải rắn sinh hoạt; Quyết định số 09/2026/QĐ-UBND ngày 14/01/2026 của Ủy ban nhân dân tỉnh. Ủy ban nhân dân các xã, phường căn cứ vào điều kiện thực tế tại địa phương, quyết định phương án thu gom phù hợp và có những giải pháp điều chỉnh kịp thời, đảm bảo công tác thu gom, vận chuyển chất thải rắn sinh hoạt sau khi phân loại tại địa phương đạt hiệu quả, tiết kiệm và đáp ứng các yêu cầu về bảo vệ môi trường. 

Đối với chất thải rắn cồng kềnh và chất thải nguy hại, Ủy ban nhân dân các xã, phường có thể lựa chọn phương án thu gom tại điểm cố định hoặc thu gom tại nhà theo thời gian do Ủy ban nhân dân các xã, phường quyết định và thông báo rộng rãi. Khuyến khích các địa phương tổ chức thu gom chất thải rắn cồng kềnh và chất thải nguy hại vào các ngày chủ nhật hàng tuần hoặc tối thiểu 01 tháng/lần để kịp thời thu gom chất thải rắn cồng kềnh và chất thải nguy hại, hạn chế việc người dân đồ thải không đúng quy định.

Các địa phương cần quy hoạch, bố trí và đưa vào hoạt động các điểm tập kết, trạm trung chuyển chất thải rắn sinh hoạt đáp ứng các yêu cầu kỹ thuật theo quy định; phối hợp các đơn vị thu gom, vận chuyển chất thải rắn sinh hoạt để xác định địa điểm, thời gian, tần suất, tuyến thu gom và lộ trình di chuyển của các phương tiện vận chuyển để đảm bảo công tác thu gom chất thải rắn sinh hoạt sau phân loại được đồng bộ, hiệu quả, tiết kiệm và phù hợp với điều kiện thực tế của địa phương.

Bố trí đầy đủ trang thiết bị, phương tiện thu gom, vận chuyển rác thải tại các tuyến phố chính, khu dân cư, khu vui chơi, giải trí, công viên, bến xe, chợ, trường học và các địa điểm công cộng khác phù hợp với quy định về phân loại chất thải rắn sinh hoạt của chính quyền địa phương; điểm tập kết, trạm trung chuyển rác thải đáp ứng yêu cầu kỹ thuật về bảo vệ môi trường.

Nghiên cứu lắp đặt, khai thác hệ thống camera giám sát, đặc biệt tại các tuyến đường giao thông, điểm thu gom rác thải, khu vực nhạy cảm về môi trường; đồng bộ hạ tầng kỹ thuật với hệ thống camera an ninh để phát hiện kịp thời các hành vi xả rác bừa bãi, đổ rác thải sinh hoạt không đúng nơi quy định; vi phạm trong phân loại, thu gom, vận chuyển, xử lý rác thải gây ô nhiễm môi trường.

Ngoài ra, việc tuyên truyền, hướng dẫn các nội dung liên quan đến công tác phân loại chất thải rắn sinh hoạt tại nguồn trên địa bàn tỉnh được thực hiện đến mọi đối tượng bao gồm: lực lượng làm công tác bảo vệ môi trường các cấp; thành viên Mặt trận Tổ quốc và các tổ chức chính trị - xã hội; các tổ chức, hộ gia đình, cá nhân trên địa bàn tỉnh; học sinh các cấp, nhất là cấp tiểu học và trung học cơ sở; các cơ sở tham gia vào hoạt động thu gom, vận chuyển, tái chế, xử lý chất thải rắn sinh hoạt./.

Đức Thắng