Công nghệ hiện đại thúc đẩy phát triển bền vững ngành chăn nuôi

Tỉnh Gia Lai có diện tích tự nhiên đứng thứ hai cả nước với nhiều dư địa, tiềm năng, lợi thế phát triển chăn nuôi, nhất là quỹ đất xấu (không phát triển được trồng trọt, ở xa khu dân cư). Những năm qua, địa phương này tập trung chỉ đạo, ban hành nhiều chính sách phát triển chăn nuôi, phòng chống dịch bệnh động vật. Xu hướng chuyển dịch dần từ chăn nuôi nhỏ lẻ, phân tán sang chăn nuôi tập trung, quy mô công nghiệp, ứng dụng công nghệ cao, tổ chức sản xuất khép kín theo chuỗi liên kết. 

Tỉnh đã thu hút nhiều dự án chăn nuôi với quy mô lớn. Việc triển khai chương trình lai tạo đàn bò, phát triển chăn nuôi bò thịt chất lượng cao quy mô nông hộ mang lại hiệu quả cao, nhất là ở khu vực Đông Gia Lai. Công tác phát triển giống lợn, gia cầm được đẩy mạnh xã hội hóa mang lại hiệu quả, đáp ứng nhu cầu con giống trong tỉnh và xuất sang các tỉnh, thành trong nước và xuất khẩu sang thị trường Lào, Campuchia. 

Tuy nhiên, phương thức chăn nuôi tập trung, theo hướng quy mô lớn, công nghiệp, công nghệ hiện đại, ứng dung công nghệ cao chỉ mới phát triển trong thời gian hơn 3 năm vừa qua; tình trạng chăn nuôi nhỏ lẻ, phân tán còn chiếm tỷ lệ cao; tình trạng ô nhiễm môi trường, dịch bệnh trên đàn vật nuôi vẫn còn xảy ra, nhất là chăn nuôi nông hộ; việc xây dựng trang trại chăn nuôi ứng dụng công nghệ cao đòi hỏi chi phí lớn, các hộ chăn nuôi khó có nguồn lực tài chính để đầu tư, chuyển chăn nuôi nhỏ lẻ sang chăn nuôi trang trại tập trung;

Phát chăn nuôi thời gian qua còn thiếu bền vững; ứng dụng công nghệ 4.0 trong chăn nuôi, chuyển số trong chăn nuôi chưa toàn diện; Công tác giống vật nuôi đã có nhiều chuyển biến tích cực, nhất là giống lợn và giống gia cầm. Việc xây dựng cơ sở, vùng chăn nuôi an toàn dịch bệnh, chuỗi chăn nuôi an toàn còn ít; công nghiệp giết mổ, chế biến sản phẩm chăn nuôi chưa phát triển;

Trước tình hình trên, giai đoạn tới Gia Lai triển khai đồng bộ các giải pháp, chú trọng ứng dụng khoa học-công nghệ, chuyển đổi số, nâng cao giá trị sản xuất. Địa phương này đặt mục tiêu đến năm 2030, sản xuất chăn nuôi của tỉnh thuộc nhóm tiên tiến của cả nước, tỷ lệ đàn vật nuôi ứng dụng công nghệ cao so với tổng đàn chiếm trên 18% đối với bò, trên 66% đối với lợn, trên 25% đối với gia cầm.

Chăn nuôi ứng dụng công nghệ cao, chuyển đổi số đạt 100% đối với trang trại quy mô lớn. Định hướng phát triển chăn nuôi đến năm 2045 chăn nuôi Gia Lai là ngành kinh tế kỹ thuật hiện đại, được công nghiệp hóa ở hầu hết các khâu từ sản xuất, chế biến, bảo quản đến kết nối thị trường tiêu thụ sản phẩm... 

Thời gian tới, Gia Lai ưu tiên sử dụng quỹ đất xấu, cằn cỗi, xa dân cư để phát triển chăn nuôi; tập trung phát triển chăn nuôi ở 07 vùng chăn nuôi xác định trọng điểm. Phát huy tiềm năng, lợi thế các vùng sinh thái phát triển đàn vật nuôi chủ lực theo hướng trang trại tập trung quy mô lớn, ứng dụng công nghệ cao. Đồng thời, phát triển chăn nuôi hữu cơ, chăn nuôi truyền thống để tận dụng nguồn nguyên liệu thức ăn chăn nuôi từ sản phẩm trồng trọt của nông dân, góp phần nâng cao kinh tế hộ gia đình ở nông thôn.

Đối với chăn nuôi nông hộ: Giảm dần chăn nuôi nông hộ từ 43,2% năm 2025 xuống còn 25% vào năm 2030 và 10% năm 2045; chuyển đổi mô hình chăn nuôi nông hộ sang mô hình chăn nuôi an toàn sinh học (xây dựng, lắp đặt hệ thống Biogas, biến chất thải thành năng lượng bảo vệ môi trường; sử dụng đệm lót sinh học, giảm mùi hôi, tiết kiệm nước, giảm chi phí xử lý môi trường) và hình thành HTX, liên kết sản xuất chăn nuôi, tiêu thụ sản phẩm; xây dựng chuồng trại cách ly xa khu dân cư và kiểm soát dịch bệnh nghiêm ngặt để hạn chế rủi ro; sử dụng con giống năng suất, chất lượng cao, có nguồn gốc; sử dụng thức ăn đảm bảo chất lượng.

Các địa phương đẩy mạnh ứng dụng khoa học-công nghệ, thúc đẩy chuyển đổi số nâng cao hiệu quả sản xuất (Ảnh minh họa). 

Nghiên cứu phát triển các mô hình sản xuất tuần hoàn, ứng dụng công nghệ cao trong chăn nuôi; phát triển chăn nuôi trang trại quy mô lớn, ứng dụng công nghệ cao; chăn nuôi theo chuỗi sản xuất tuần hoàn triệt để, kết hợp giữa chăn nuôi và trồng trọt để giải quyết vấn đề ô nhiễm môi trường và nguồn thức ăn chăn nuôi, trong đó nguồn chất thải chăn nuôi được sản xuất thành phần vi sinh để tái sử dụng cho trồng trọt, sản phẩm của ngành trồng trọt sử dụng làm nguyên liệu sản xuất thức ăn cho ngành chăn nuôi.

Đẩy nhanh ứng dụng công nghệ của cuộc cách mạng công nghiệp lần thứ tư và công nghệ hiện đại khác trong quản lý nhà nước và quản trị sản xuất các lĩnh vực của ngành chăn nuôi. Thực hiện tốt công tác chuyển đổi số lĩnh vực chăn nuôi. Khuyến khích các doanh nghiệp tham gia nghiên cứu khoa học và chuyển giao công nghệ vào sản xuất.

Ưu tiên, khuyến khích nghiên cứu ứng dụng và chuyển giao công nghệ cao, công nghệ tiên tiến, công nghệ mới, công nghệ sinh học vào lĩnh vực giống vật nuôi, thức ăn chăn nuôi, thuốc thú y, nhận dạng, truy xuất nguồn gốc động vật, giết mổ, chế biến, phòng, chống dịch bệnh và xử lý môi trường chăn nuôi. Hỗ trợ tích cực cho chương trình xây dựng nhãn hiệu, chỉ dẫn địa lý, sản phẩm chăn nuôi sản xuất theo chuỗi và truy xuất được nguồn gốc.

Gia Lai khuyến khích phát triển các mô hình chế biến các loại thức ăn chăn nuôi hữu cơ bằng công nghệ, thiết bị nghiền trộn nhỏ và cơ động phù hợp với loại hình chăn nuôi nông hộ, hợp tác xã; mô hình thâm canh trồng cỏ, ngô sinh khối… kết hợp công nghệ chế biến thức ăn thô xanh hỗn hợp (TMR) để chăn nuôi và vỗ béo các loại gia súc ăn cỏ; sử dụng tối đa nguồn phụ phẩm nông nghiệp đưa vào chế biến thức ăn chăn nuôi nhằm giảm giá thành sản phẩm chăn nuôi, giảm ô nhiễm môi trường.

Kêu gọi và tạo điều kiện thuận lợi cho các doanh nghiệp đầu tư xây dựng cơ sở giết mổ động vật tập trung, chế biến theo hướng công nghiệp gắn với vùng nguyên liệu; tiến tới chấm dứt hoạt động giết mổ nhỏ lẻ, không đảm bảo vệ sinh thú y, an toàn thực phẩm. Đề xuất danh mục kêu gọi, ưu tiên thu hút đầu tư để xây dựng cơ sở giết mổ động vật tập trung, công nghệ hiện đại gắn với sơ chế, chế biến nâng cao chất lượng sản phẩm chăn nuôi tại địa phương.

Ứng dụng công nghệ chuồng trại công nghệ cao, hiện đại phù hợp với từng loại vật nuôi và loại hình chăn nuôi đáp ứng yêu cầu sinh trưởng, phát triển vật nuôi và bảo vệ môi trường. Phát triển chăn nuôi tập trung gắn với đầu tư đồng bộ hạ tầng, bảo vệ môi trường, bảo đảm thu gom, xử lý triệt để nước thải, chất thải rắn, mùi hôi phát sinh; tuân thủ quy định về khoảng cách an toàn; Phát triển chăn nuôi theo chuỗi sản xuất tuần hoàn triệt để; ứng dụng các loại công nghệ xử lý chất thải trong chăn nuôi, chất thải hoặc phụ phẩm từ các cơ sở giết mổ, cơ sở chế biến sản phẩm chăn nuôi... thành nguồn thức ăn tái sử dụng cho chăn nuôi, nuôi trồng thủy sản hoặc thành phân hữu cơ vi sinh sử dụng trong trồng trọt.../.

Minh Thu