Cơ quan khí tượng thủy văn cho biết, theo các kết quả dự báo ENSO[1] mới nhất được cập nhật vào giữa tháng 5/2026, hiện tượng El Nino[2] đang phát triển nhanh và đến sớm hơn so với các dự báo trước đây, cường độ của El Nino cũng có dấu hiệu mạnh hơn so với các dự báo trước đó.
Cụ thể, trạng thái El Nino có khả năng bắt đầu từ khoảng thời kỳ tháng 6-8/2026 với xác suất trên 90%, và có khả năng tiếp tục duy trì trạng thái này cho tới cuối năm 2026 đến đầu năm 2027 với xác suất cao nhất là 96% vào thời kỳ tháng 12/2026- 2/2027. Đáng lưu ý, xác suất El Nino rất mạnh hiện đã tăng lên khoảng 40%, cao hơn so với các dự báo trước đây (25%). Đây là tín hiệu cần đặc biệt quan tâm vì El Nino mạnh thường kéo theo nhiều hình thái thiên tai cực đoan.
Với kịch bản El Nino như dự báo trên, cơ quan khí tượng thủy văn nhận định nhiệt độ trung bình trên cả nước có xu hướng cao hơn bình thường, số ngày nắng nóng gia tăng, cường độ gay gắt hơn năm 2025. Lượng mưa có khả năng thiếu hụt ngay trong các tháng mùa khô năm 2026, đặc biệt giai đoạn từ cuối năm 2026 đến đầu năm 2027, với mức giảm phổ biến 25-50%. Đồng thời, mùa mưa có khả năng kết thúc sớm.
Các địa phương cần phương án sẵn sàng ứng phó thời tiết cực đoan. Ảnh minh họa.
Tuy nhiên, cần lưu ý trong các năm El Nino, mặc dù tổng lượng mưa thường thấp hơn trung bình nhiều năm nhưng vẫn có thể xuất hiện các trận mưa cực đoan cục bộ trong thời gian ngắn, gây lũ quét, sạt lở đất và ngập úng đô thị. Hoạt động bão, áp thấp nhiệt đới trên Biển Đông cũng có thể ít hơn trung bình nhiều năm, nhưng vẫn cần đề phòng các cơn bão mạnh, quỹ đạo phức tạp và gây tác động lớn trong thời gian ngắn.
Cơ quan khí tượng thủy văn đề nghị các địa phương, trước mắt cần tập trung theo dõi chặt chẽ các đợt mưa lớn, rà soát các khu vực có nguy cơ cao xảy ra lũ quét, sạt lở đất, ngập úng đô thị để chủ động phương án ứng phó. Về dài hạn, với nguy cơ El Nino phát triển mạnh từ nửa cuối năm 2026, các bộ, ngành và địa phương cần sớm xây dựng phương án ứng phó hạn hán, thiếu nước, xâm nhập mặn; rà soát vận hành hồ chứa, bảo đảm an ninh nguồn nước và an ninh năng lượng, đặc biệt cho mùa khô cuối năm 2026 và đầu năm 2027.
Đối với người dân, cần thường xuyên cập nhật thông tin dự báo, cảnh báo của cơ quan khí tượng thủy văn; chủ động phòng tránh dông, lốc, sét, mưa đá, gió giật mạnh; không chủ quan với nguy cơ mưa lớn cực đoan cục bộ dù đang trong bối cảnh El Nino./.
K. LINH
[1] ENSO - Viết tắt, chỉ hiện tượng nóng lên dị thường của lớp nước biển bề mặt - El Nino và hiện tượng lạnh dị thường của lớp nước biển bề mặt - La Nina).
[2] El Nino – Hiện tượng khí hậu tự nhiên liên quan đến sự ấm lên của bề mặt đại dương ở vùng trung tâm và phía đông Thái Bình Dương hoặc các vùng biển nhiệt đới. Hiện tượng này gây ảnh hưởng và làm thay đổi mô hình thời tiết toàn cầu, gây ra các biến đổi lớn về nhiệt độ, mưa và gió.