‘Xây dựng văn hóa ứng xử với môi trường từ nhận thức, ý thức của mỗi người dân’

Phát biểu chỉ đạo tại cuộc họp về xây dựng Nghị quyết của Ban Chấp hành Trung ương Đảng về bảo vệ môi trường, ứng phó biến đổi khí hậu và định hướng chính sách quản lý tín chỉ carbon (vừa diễn ra mới đây), Phó Thủ tướng Chính phủ Hồ Quốc Dũng nhấn mạnh, Nghị quyết 24-NQ/TW của Trung ương được ban hành trong bối cảnh đất nước đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa và đã tạo nền tảng chính trị quan trọng cho công tác ứng phó với biến đổi khí hậu, quản lý tài nguyên và bảo vệ môi trường trong hơn một thập kỷ qua. Do đó, Bộ Nông nghiệp và Môi trường cần kế thừa đầy đủ kết quả sơ kết, tổng kết quá trình triển khai Nghị quyết 24, đặc biệt là kết quả tổng kết 10 năm thực hiện Nghị quyết.

Việc xây dựng Nghị quyết mới xuất phát từ yêu cầu phát triển trong giai đoạn mới, nhất là mục tiêu tăng trưởng hai con số, bao gồm các yêu cầu bảo vệ môi trường, phát triển bền vững và thích ứng hiệu quả với biến đổi khí hậu. Do đó, Bộ Nông nghiệp và Môi trường cần tiếp thu đầy đủ ý kiến của các bộ, ngành để tiếp tục hoàn thiện dự thảo Nghị quyết; đồng thời làm rõ cơ sở khoa học, cơ sở thực tiễn và những yêu cầu mới đặt ra đối với việc ban hành Nghị quyết thay thế Nghị quyết 24.

Công tác bảo vệ môi trường chỉ thực sự bền vững khi ý thức cộng đồng được nâng cao. Ảnh minh họa.

Để hoàn thiện Nghị quyết ở các bước tiếp theo, Phó Thủ tướng Chính phủ yêu cầu dự thảo Nghị quyết phải xác định rõ các vấn đề trọng tâm, vấn đề mới và các nội dung mang tính đột phá, bảo đảm đáp ứng yêu cầu phát triển nhanh và bền vững trong giai đoạn tới. Trong đó, cần xây dựng cơ chế đánh giá thực chất, đo lường được kết quả thực hiện, gắn trách nhiệm cụ thể với người đứng đầu và phù hợp với yêu cầu phân cấp, phân quyền hiện nay. Công tác bảo vệ môi trường phải được xác định là nhiệm vụ của cả hệ thống chính trị, của các cấp, các ngành, doanh nghiệp và toàn xã hội.

Phó Thủ tướng Chính phủ yêu cầu xây dựng văn hóa ứng xử với môi trường, bắt đầu từ nâng cao nhận thức và ý thức của mỗi người dân. Cụ thể, cần đẩy mạnh các phong trào, hoạt động tuyên truyền nhằm hình thành thói quen, hành vi thân thiện với môi trường trong toàn xã hội, coi đây là yếu tố quan trọng để nâng cao hiệu quả công tác bảo vệ môi trường.

Về nguồn lực thực hiện, Phó Thủ tướng Chính phủ yêu cầu nghiên cứu, hoàn thiện cơ chế huy động nguồn lực cho bảo vệ môi trường và ứng phó với biến đổi khí hậu, trong đó nguồn lực nhà nước giữ vai trò dẫn dắt, tạo động lực thu hút các nguồn lực xã hội. Đồng thời, cần quy định rõ trách nhiệm của doanh nghiệp trong việc tuân thủ các tiêu chuẩn, quy chuẩn môi trường khi triển khai các dự án đầu tư.

Phó Thủ tướng Chính phủ đề nghị Bộ Nông nghiệp và Môi trường khẩn trương hoàn thiện dự thảo Báo cáo tổng kết thực hiện Nghị quyết 24-NQ/TW và dự thảo Nghị quyết mới trên cơ sở tiếp thu đầy đủ ý kiến của các cơ quan liên quan. Chủ động bám sát tiến độ, bảo đảm chất lượng, đồng thời xây dựng chương trình hành động để tổ chức triển khai thực hiện ngay sau khi Nghị quyết được ban hành.

Nghị quyết 24-NQ/TW của Ban Chấp hành Trung ương về chủ động ứng phó biến đổi khí hậu, tăng cường quản lý tài nguyên và bảo vệ môi trường ban hành 2/6/2013. Nghị quyết đặt mục tiêu chung đến năm 2020, về cơ bản, chủ động thích ứng với biến đổi khí hậu, phòng tránh thiên tai, giảm phát thải khí nhà kính; có bước chuyển biến cơ bản trong khai thác, sử dụng tài nguyên theo hướng hợp lý, hiệu quả và bền vững, kiềm chế mức độ gia tăng ô nhiễm môi trường, suy giảm đa dạng sinh học nhằm bảo đảm chất lượng môi trường sống, duy trì cân bằng sinh thái, hướng tới nền kinh tế xanh, thân thiện với môi trường.

Đến năm 2050, chủ động ứng phó với biến đổi khí hậu; khai thác, sử dụng hợp lý, tiết kiệm, có hiệu quả và bền vững tài nguyên; bảo đảm chất lượng môi trường sống và cân bằng sinh thái, phấn đấu đạt các chỉ tiêu về môi trường tương đương với mức hiện nay của các nước công nghiệp phát triển trong khu vực.

THẢO NGUYÊN