Lào Cai là địa phương miền núi thường xuyên chịu ảnh hưởng của các hiện tượng thời tiết cực đoan như mưa lớn, lũ quét, sạt lở đất và rét đậm, rét hại. Trước diễn biến thiên tai ngày càng phức tạp do tác động của biến đổi khí hậu, địa phương đang đẩy mạnh ứng dụng công nghệ nhằm nâng cao năng lực giám sát và cảnh báo sớm thiên tai.
Công nghệ số dần được đầu tư tại các khu vực có nguy cơ cao, giúp cập nhật dữ liệu theo thời gian thực và hỗ trợ công tác dự báo. Bên cạnh đó, Lào Cai cũng tăng cường ứng dụng công nghệ số trong quản lý, phân tích dữ liệu và truyền tải thông tin cảnh báo đến người dân thông qua điện thoại, mạng xã hội và hệ thống truyền thanh cơ sở.
Việc tích hợp dữ liệu khí tượng thủy văn với bản đồ nguy cơ thiên tai giúp các cơ quan chức năng chủ động hơn trong việc theo dõi diễn biến thời tiết và xây dựng phương án ứng phó phù hợp. Ngoài đầu tư thiết bị, địa phương còn chú trọng nâng cao năng lực cho lực lượng cơ sở, hướng dẫn người dân tiếp cận thông tin cảnh báo và kỹ năng phòng tránh thiên tai.
Việc ứng dụng công nghệ không chỉ giúp nâng cao hiệu quả dự báo mà còn góp phần giảm thiểu thiệt hại về người và tài sản tại những khu vực thường xuyên chịu tác động của thiên tai ở Lào Cai. Đáng chú ý, mới đây, Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh đã xây dựng, vận hành Trang web “Hệ thống thông tin thời tiết và phòng chống thiên tai tỉnh Lào Cai” tại địa chỉ https://pctt.laocai.gov.vn/.
Đây được xác định là kênh thông tin chính thống, quan trọng, cung cấp đầy đủ các dữ liệu về thời tiết, lượng mưa, bản tin dự báo, cảnh báo thiên tai; đồng thời cập nhật các văn bản chỉ đạo, điều hành và hướng dẫn kỹ năng ứng phó với các loại hình thiên tai. Việc đưa vào vận hành hệ thống không chỉ góp phần nâng cao hiệu quả công tác chỉ đạo, điều hành của các cấp, các ngành mà còn giúp người dân chủ động theo dõi, nắm bắt thông tin.
Từ đó triển khai các biện pháp phòng ngừa, ứng phó kịp thời, giảm thiểu thiệt hại do thiên tai gây ra. Cùng với đó, Sở Nông nghiệp và Môi trường đã thiết lập tài khoản Zalo Official Account “Thường trực PCTT tỉnh Lào Cai” nhằm mở rộng kênh truyền tải thông tin từ Trang web “Hệ thống thông tin thời tiết và phòng chống thiên tai tỉnh Lào Cai” đến người dân trên nền tảng số, tăng tính tương tác và khả năng tiếp cận thông tin một cách nhanh chóng, thuận tiện.
Để phát huy hiệu quả hệ thống, Sở Nông nghiệp và Môi trường đề nghị các sở, ban, ngành, đoàn thể, lực lượng vũ trang, chính quyền địa phương tăng cường tuyên truyền, phổ biến đến cán bộ, công chức, viên chức, người lao động và Nhân dân về mục đích, ý nghĩa, tiện ích của Trang web https://pctt.laocai.gov.vn/ và tài khoản Zalo Official Account “Thường trực PCTT tỉnh Lào Cai”; chủ động khai thác, sử dụng thông tin phục vụ công tác chuyên môn, chỉ đạo điều hành và phòng, chống thiên tai.
Lào Cai là địa phương thường xuyên bị ảnh hưởng bởi thiên tai. (Ảnh minh hoạ).
Đối với cấp cơ sở, đặc biệt là UBND các xã, phường, cần đẩy mạnh tuyên truyền, hướng dẫn người dân truy cập Trang web https://pctt.laocai.gov.vn/ và theo dõi tài khoản Zalo Official Account “Thường trực PCTT tỉnh Lào Cai” để cập nhật thông tin;
Đồng thời lồng ghép nội dung này trong các cuộc họp thôn, tổ dân phố, sinh hoạt cộng đồng; đồng thời chia sẻ đường link và mã QR trên các nhóm Zalo, nền tảng số nhằm mở rộng phạm vi tiếp cận.
Việc ứng dụng công nghệ trong giám sát và cảnh báo sớm thiên tai đang trở thành giải pháp quan trọng giúp Lào Cai nâng cao khả năng ứng phó trước những diễn biến thời tiết ngày càng khó lường. Việc đưa vào vận hành Trang web “Hệ thống thông tin thời tiết và phòng chống thiên tai tỉnh Lào Cai” cùng kênh Zalo Official Account là bước đi quan trọng trong thúc đẩy chuyển đổi số, góp phần nâng cao hiệu quả công tác phòng, chống thiên tai theo hướng chủ động, kịp thời, từ sớm, từ xa trên địa bàn tỉnh.
Từ các hệ thống quan trắc tự động đến nền tảng cập nhật dữ liệu theo thời gian thực, công nghệ đang hỗ trợ địa phương phát hiện sớm nguy cơ lũ quét, sạt lở đất và đưa ra cảnh báo nhanh hơn cho người dân. Điều này đặc biệt có ý nghĩa đối với một tỉnh miền núi có địa hình phức tạp, nhiều khu dân cư nằm ở khu vực có nguy cơ thiên tai cao.
Bên cạnh hiệu quả trong công tác dự báo, việc ứng dụng công nghệ còn góp phần thay đổi phương thức quản lý thiên tai theo hướng chủ động hơn, giảm phụ thuộc vào các biện pháp xử lý tình huống khi sự cố đã xảy ra. Khi dữ liệu được cập nhật kịp thời và thông tin cảnh báo đến gần hơn với người dân, khả năng giảm thiểu thiệt hại về người và tài sản sẽ được cải thiện đáng kể. Đây cũng là cơ sở để Lào Cai từng bước xây dựng hệ thống quản lý, giảm thiểu tối đa thiệt hại do thiên tai gây ra.
Vũ Tuấn