Theo UBND TP. Hà Nội, công tác giải quyết úng ngập đã được chỉ đạo quyết liệt thông qua việc triển khai các dự án theo Quy hoạch thoát nước Thủ đô kết hợp với các dự án theo Lệnh xây dựng công trình khẩn cấp. Tính đến ngày 30/6/2026, hầu hết các dự án theo lệnh khẩn cấp đã hoàn thành hoặc hoàn thiện các hạng mục chính, kịp thời phục vụ tiêu thoát nước cho mùa mưa năm 2026. Các công trình đầu mối, hồ điều hòa và trạm bơm mới đưa vào vận hành đã bước đầu phát huy hiệu quả, giúp rút ngắn thời gian tiêu thoát nước tại các khu vực trọng điểm qua các trận mưa đầu mùa.
Tuy nhiên, Hà Nội cũng thẳng thắn thừa nhận năng lực hệ thống hiện tại vẫn chưa đáp ứng yêu cầu khi xuất hiện các trận mưa lớn có cường suất cao. Sự thiếu đồng bộ trong đầu tư theo quy hoạch, việc kết nối hệ thống thoát nước giữa các khu đô thị mới với hệ thống chung còn rời rạc, cùng với tốc độ đô thị hóa nhanh và tác động của biến đổi khí hậu đang tạo ra áp lực khổng lồ lên hạ tầng hiện hữu.
Hà Nội đang đẩy mạnh triển khai nhiều công trình, dự án liên quan đến chống ngập. Ảnh minh họa.
Tại kỳ họp, đại biểu chất vấn về định hướng xây dựng ‘thành phố bọt biển’ và thực trạng đào vỉa hè liên tục gây bức xúc trong nhân dân. Về vấn đề này, đại diện Sở Xây dựng Hà Nội cho biết, giải pháp ‘thành phố bọt biển’ nhằm chuyển từ thoát nước nhanh sang giữ và tái sử dụng nước đang được nghiên cứu xây dựng quy chuẩn vật liệu thấm. Lộ trình thực hiện sẽ ưu tiên tại các khu đô thị mới, công viên và vỉa hè.
Về việc đào vỉa hè, Sở Xây dựng Hà Nội cho biết, không thể tránh được việc đào lên, lấp xuống vỉa hè. Tuy nhiên, Sở Xây dựng đang nỗ lực hạ ngầm hệ thống dây điện, viễn thông tại các phường trung tâm và cố gắng kết nối các khâu để hạn chế tối đa việc đào xới liên tục, đồng thời giám sát chặt chẽ việc hoàn trả mặt bằng sau thi công. Đối với hạ tầng khu đô thị, Sở Xây dựng Hà Nội cho biết, đã rà soát 52 khu đô thị và cố gắng khớp nối hạ tầng thoát nước cho 26 khu còn lại trong năm 2026. Cơ quan này đề xuất biện pháp là không nghiệm thu hoặc không đưa công trình vào sử dụng khi hệ thống thoát nước chưa hoàn chỉnh.
Đại biểu đề nghị làm rõ vấn đề ngập úng khu vực dự án Ciputra, Khai Sơn tại phường Bồ Đề và Phú Thượng.
Theo đó, tại khu vực phường Phú Thượng, đại diện UBND phường này cho biết đã triển khai đồng bộ các giải pháp khắc phục theo chỉ đạo của thành phố, qua đó cơ bản xử lý được các điểm úng cục bộ. Điểm nhấn quan trọng nhất là việc hoàn thành trạm bơm Phú Thượng vào tháng 6/2026. Trạm bơm này hiện đã vận hành thử, giúp chủ động điều tiết mực nước hồ điều hòa và hỗ trợ tiêu thoát nước ra sông Hồng khi có mưa lớn.
Bên cạnh đó, hệ thống hồ điều hòa tại khu đô thị Nam Thăng Long cũng đã được kết nối hoàn thiện với trạm bơm. Địa phương này còn chủ động đầu tư hệ thống bể chứa, máy bơm và khơi thông hệ thống cống thoát nước hiện trạng từ các ngõ trong khu dân cư. Nhờ sự kết nối đồng bộ này, thực tế qua các đợt mưa vừa qua, nước mưa đã được tiêu thoát rất nhanh. Lãnh đạo phường cho biết hiện nay không còn tình trạng úng ngập trên địa bàn.
Đối với những tồn tại liên quan đến dự án Khai Sơn, đại diện UBND phường Bồ Đề nhận trách nhiệm và cam kết tập trung chỉ đạo giải quyết dứt điểm. Sau khi thực hiện sắp xếp đơn vị hành chính, phường Bồ Đề đã tích cực phối hợp với UBND phường Việt Hưng để đôn đốc, chỉ đạo chủ đầu tư khẩn trương xử lý các vấn đề còn tồn đọng. Với vai trò quản lý nhà nước trên địa bàn, địa phương này khẳng định đang tiếp tục đẩy nhanh tiến độ giải quyết các nội dung liên quan để đảm bảo trật tự đô thị.
Thời gian tới, Hà Nội sẽ có những bước tiến lớn về công nghệ quản lý úng ngập. Lãnh đạo Sở Xây dựng Hà Nội cho biết, đang xây dựng hệ thống cảm biến úng ngập IoT trên toàn địa bàn. Về tình trạng ngập tại đường Quang Trung ngày 10/7 vừa qua, cơ quan này giải thích do việc mở cửa thoát nước hồ Bảy Mẫu bị chậm khi dự án đang trong giai đoạn nghiệm thu. Hiện đã xây dựng kịch bản ứng phó cho 141 vị trí ngập tương ứng với các mức độ mưa khác nhau.
Đáng chú ý, về vấn đề các khu đô thị ‘3 không’ (không đấu nối, không đầu tư đồng bộ, không bàn giao), đại biểu đề nghị Sở Tài chính làm rõ trách nhiệm trong giám sát. Đại diện Sở Tài chính cho biết, đã yêu cầu các chủ đầu tư ưu tiên hoàn thiện hạ tầng trước khi kinh doanh nhà ở. Trường hợp không thực hiện đúng trách nhiệm sẽ xem xét áp dụng các biện pháp hạn chế, trong đó có việc không xem xét giao hoặc chấp thuận cho nhà đầu tư tiếp tục thực hiện các dự án khác trên địa bàn.
Phó Chủ tịch UBND TP. Hà Nội Trương Việt Dũng cho biết, khoảng cách giữa quy hoạch và thực tế vẫn còn rất lớn, khi diện tích hồ điều hòa mới đạt khoảng 1/5 so với mục tiêu. Hà Nội dự kiến ban hành Đề án thoát nước giai đoạn 2026-2030 với tổng nhu cầu vốn khoảng 132.000 tỷ đồng (gồm 32.000 tỷ đồng ngân sách và 100.000 tỷ đồng xã hội hóa). Hà Nội sẽ thay đổi phương thức đầu tư, chuyển từ bố trí vốn theo từng dự án sang bố trí theo từng nhiệm vụ, từng lưu vực và từng nguồn vốn. Ông đồng thời khẳng định mục tiêu chính của hồ điều hòa là thoát nước, việc khai thác dịch vụ ven hồ chỉ để bù đắp chi phí duy tu…/.
NGỌC HÂN