Hoàn thành xây dựng, đưa vào vận hành Hệ thống truy xuất nguồn gốc thực phẩm tập trung

Hệ thống truy xuất nguồn gốc thực phẩm là một hệ thống thống nhất, đồng bộ và tập trung, được thiết kế để phục vụ công tác quản lý nhà nước đối với toàn bộ các nhóm hàng hóa thuộc phạm vi của Bộ. Hệ thống truy xuất nguồn gốc thực phẩm bảo đảm kết nối, chia sẻ dữ liệu với kho dữ liệu dùng chung của Bộ Công Thương; kết nối, liên thông, chia sẻ dữ liệu bắt buộc với Hệ thống truy xuất nguồn gốc nông, lâm, thủy sản của Bộ Nông nghiệp và Môi trường. 

Đồng thời kết nối với các hệ thống thông tin, cơ sở dữ liệu của Bộ Tài chính, Bộ Công an, Bộ Y tế và các cơ quan có liên quan, phục vụ công tác quản lý thuế, hải quan, phòng chống buôn lậu, gian lận thương mại, hàng giả, hàng kém chất lượng, truy vết, xử lý vi phạm và bảo đảm an toàn cho người tiêu dùng. Việc triển khai này không chỉ đơn thuần là công cụ quản lý, mà còn là giải pháp nâng cao hiệu lực điều hành, minh bạch hóa thông tin thị trường và đáp ứng yêu cầu chuyển đổi số toàn diện của ngành Công Thương trong bối cảnh hội nhập.

Bộ Công Thương đặt mục tiêu đến hết năm 2026 hoàn thành xây dựng và đưa vào vận hành Hệ thống truy xuất nguồn gốc thực phẩm tập trung, thống nhất trong Hệ thống quản lý sản phẩm công nghiệp do Bộ Công Thương quản lý, bảo đảm đáp ứng yêu cầu quản lý nhà nước đối với thực phẩm lưu thông trên thị trường. Tổ chức triển khai thí điểm truy xuất nguồn gốc đối với một số nhóm thực phẩm trọng điểm, ưu tiên các nhóm có nguy cơ rủi ro cao, sản phẩm lưu thông qua chuỗi phân phối hiện đại, thương mại điện tử và hoạt động xuất khẩu, nhập khẩu.

Đến hết năm 2027, mở rộng áp dụng truy xuất nguồn gốc bắt buộc đối với các nhóm thực phẩm thuộc phạm vi quản lý của Bộ Công Thương theo lộ trình phù hợp, bảo đảm tính khả thi và đồng bộ trong tổ chức thực hiện. Tích hợp các công cụ tổng hợp, phân tích dữ liệu, giám sát thị trường và cảnh báo sớm rủi ro về an toàn thực phẩm, gian lận thương mại, hàng giả, hàng kém chất lượng. Phát huy hiệu quả sử dụng, phân tích dữ liệu truy xuất nguồn gốc trong hỗ trợ công tác thanh tra, kiểm tra, giám sát thị trường và truy vết nguồn gốc sản phẩm theo quy định của pháp luật.

Việc vận hành Hệ thống truy xuất nguồn gốc thực phẩm bảo đảm đáp ứng yêu cầu quản lý nhà nước đối với thực phẩm lưu thông trên thị trường.

Giai đoạn 2028-2030, trên cơ sở Hệ thống truy xuất nguồn gốc thực phẩm đã vận hành ổn định, từng bước mở rộng áp dụng truy xuất nguồn gốc đối với các nhóm sản phẩm công nghiệp khác do Bộ Công Thương quản lý, như: thuốc lá, dệt may, da giày, giấy, phụ tùng ô tô - xe máy, linh kiện, phụ kiện công nghiệp hỗ trợ... và các nhóm sản phẩm khác theo yêu cầu quản lý nhà nước.

Hoàn thiện cơ sở dữ liệu truy xuất nguồn gốc dùng chung, bảo đảm kết nối, liên thông đồng bộ với các hệ thống thông tin, cơ sở dữ liệu quốc gia và chuyên ngành; từng bước hình thành nền tảng dữ liệu phục vụ quản lý nhà nước, hoạch định chính sách và phát triển thị trường.

Định hướng 2030-2035, hoàn thiện hạ tầng kỹ thuật cho Hệ thống quản lý sản phẩm, hàng hóa của Bộ Công Thương tích hợp truy xuất nguồn gốc, trong đó Hệ thống truy xuất nguồn gốc thực phẩm là cấu phần nòng cốt, bảo đảm vận hành ổn định, an toàn, bền vững và có khả năng mở rộng lâu dài. Mở rộng phạm vi áp dụng truy xuất nguồn gốc đối với hầu hết các nhóm sản phẩm công nghiệp chủ lực thuộc phạm vi quản lý của Bộ Công Thương, hình thành chuỗi truy xuất nguồn gốc đầy đủ, xuyên suốt vòng đời sản phẩm.

Một trong những nhiệm vụ quan trọng được đẩy mạnh triển khai là thực hiện đầu tư xây dựng hạ tầng kỹ thuật hoặc thuê dịch vụ từ nhà cung cấp bên ngoài để bảo đảm cho hoạt động cung cấp thông tin và dịch vụ công trực tuyến hiệu quả và tiết kiệm chi phí. Trang bị đầy đủ trang thiết bị cần thiết phục vụ cho việc thu thập, xử lý và cập nhật thông tin cho các kênh cung cấp thông tin và dịch vụ công trực tuyển trên môi trường mạng của Hệ thống truy xuất nguồn gốc thực phẩm, bảo đảm khai thác hiệu quả hạ tầng công nghệ hiện có, ứng dụng các công nghệ hiện đại, ưu tiên ứng dụng công nghệ điện toán đám mây. 

Đẩy mạnh công tác truyền thông về truy xuất nguồn gốc thông qua các hội nghị, hội thảo, Cổng thông tin điện tử của Bộ Công Thương, các phương tiện thông tin đại chúng và các nền tảng số; hướng dẫn người tiêu dùng nhận diện và tra cứu thông tin truy xuất nguồn gốc thông qua tem, mã QR hoặc vật mang dữ liệu phù hợp. Tăng cường hỗ trợ kỹ thuật, tiếp nhận, giải đáp vướng mắc, phản ánh, kiến nghị của các tổ chức, cá nhân trong quá trình tham gia Hệ thống truy xuất nguồn gốc hàng hóa; kịp thời tổng hợp, đề xuất giải pháp tháo gỡ khó khăn, bảo đảm Hệ thống được vận hành ổn định, an toàn và hiệu quả.../.

Lê Kiên