Chương trình phát triển kinh tế số và xã hội số giai đoạn 2026 - 2030 được Thủ tướng Chính phủ phê duyệt xác định xây dựng nền kinh tế số năng động dựa trên nền tảng số, dữ liệu và trí tuệ nhân tạo; phát triển kinh tế số trong các ngành, lĩnh vực; lấy chất lượng, hiệu quả, tính bền vững và khả năng tạo giá trị làm thước đo. Chương trình đặt ra yêu cầu các địa phương lựa chọn lĩnh vực trọng tâm, tổ chức thực hiện phù hợp với điều kiện và lợi thế, đồng thời xây dựng hệ thống chỉ tiêu, phương pháp đo lường và cơ chế phối hợp liên ngành.
Tại TP. Cần Thơ, báo cáo từ Cục Thống kê cho thấy, tỷ trọng giá trị tăng thêm (VA) của kinh tế số trong GRDP thành phố giai đoạn 2020–2025 ghi nhận đà tăng trưởng tích cực, từ 6% năm 2020 lên ước đạt 7,38% vào năm 2025. Quy mô kinh tế số Cần Thơ năm 2025 ước đạt khoảng 22.595 tỷ đồng trên tổng GRDP 306.170 tỷ đồng; trong đó kinh tế số lõi đóng góp 2,69% (8.228 tỷ đồng) và phần số hóa các ngành đóng góp 4,69%. Trong cơ cấu kinh tế số năm 2025, khu vực thương mại và dịch vụ giữ vị trí dẫn đầu với 11,57%, tiếp theo là công nghiệp đạt 4,43% và nông nghiệp đạt 2,19%.
Tuy nhiên, khoảng cách phát triển kinh tế số của Cần Thơ so với bình quân cả nước và các đô thị lớn hiện vẫn còn khá xa. Tỷ trọng 7,38% khiến Cần Thơ chỉ đứng thứ 23/34 địa phương và xếp thứ 6/6 thành phố trực thuộc Trung ương. Hệ sinh thái công nghệ số của thành phố còn mỏng về hàm lượng giá trị gia tăng, phần lớn doanh nghiệp tập trung ở khâu phân phối thương mại, còn thiếu các doanh nghiệp đầu đàn dẫn dắt trong các ngành công nghệ cao như AI, bán dẫn, dữ liệu hay logistics số liên vùng.
Bên cạnh những kết quả mở rộng hạ tầng và chính quyền số bước đầu, thành phố vẫn đối mặt với các tồn tại lớn: quy mô và tỷ trọng kinh tế số chưa tương xứng với tiềm năng; số lượng doanh nghiệp công nghệ số còn ít, năng lực cạnh tranh chưa cao; mức độ ứng dụng công nghệ trong các ngành cốt lõi còn mang tính tự phát; công tác đo lường, thống kê giá trị kinh tế số theo ngành còn lúng túng. Đồng thời, địa phương cũng thiếu hụt nghiêm trọng nguồn nhân lực số chất lượng cao, nhất là trong các lĩnh vực dữ liệu, trí tuệ nhân tạo và an toàn thông tin.
Kinh tế số được thúc đẩy phát triển trên nhiều lĩnh vực trọng điểm.
Với vị thế trung tâm của vùng đồng bằng sông Cửu Long, TP. Cần Thơ sớm xác định chuyển đổi số là nhiệm vụ trọng tâm, triển khai đồng bộ trên ba trụ cột: Chính quyền số, Kinh tế số và Xã hội số. Cần Thơ đang đặt ra mục tiêu tăng trưởng GRDP giai đoạn 2025–2030 đạt từ 10–10,5%/năm; đến năm 2030, kinh tế số chiếm 30% GRDP và đến năm 2035 đạt 40%.
Trong chiến lược này, kinh tế số được coi là động lực chính giúp nâng cao năng lực cạnh tranh bền vững. Nâng cao năng suất và chất lượng tăng trưởng kinh tế dựa trên việc số hóa các ngành, phát triển mạnh mẽ các ngành kinh tế số lõi, đồng thời thúc đẩy hình thành và mở rộng các mô hình kinh doanh mới dựa trên công nghệ số.
Địa phương này sẽ xây dựng một hệ sinh thái số bền vững, bao trùm, bảo đảm an toàn thông tin và an ninh mạng; triển khai mô hình tăng trưởng mới gắn với nghiên cứu, ứng dụng khoa học - công nghệ, đổi mới sáng tạo và tận dụng cơ hội từ cuộc Cách mạng công nghiệp lần thứ tư. Trọng tâm là đẩy nhanh chuyển đổi số trong doanh nghiệp, nông nghiệp, du lịch, giáo dục, y tế, thương mại điện tử và logistics; đồng thời phát triển các ngành kinh tế mới như công nghệ tài chính và các nền tảng dịch vụ trực tuyến, qua đó tạo động lực tăng trưởng bền vững.
Kinh tế số sẽ được đẩy mạnh phát triển trên các lĩnh vực trọng điểm. Trong đó, đối với lĩnh vực Nông nghiệp và Môi trường: Xây dựng và tổ chức triển khai Kế hoạch chuyển đổi số cho ngành Nông nghiệp thành phố, xây dựng hệ sinh thái nông nghiệp thông minh, chuyển dịch từ sản xuất nông nghiệp sang kinh tế số nông nghiệp; Hỗ trợ đưa các sản phẩm nông nghiệp lên sàn thương mại điện tử, ứng dụng công nghệ IoT và dữ liệu lớn trong quản lý sản xuất nông nghiệp để tối ưu hóa quy trình và tăng giá trị sản phẩm.
Triển khai các giải pháp công nghệ số phục vụ truy xuất nguồn gốc, xây dựng nền tảng dữ liệu nông nghiệp (dữ liệu về đất đai, thời tiết, cây trồng) để liên thông với nền tảng quốc gia, phục vụ sản xuất và dự báo thị trường; Tổ chức triển khai phổ cập kỹ năng số cho người nông dân theo hướng tuyên truyền, phổ biến qua phương tiện truyền thông cơ sở; qua hệ thống Hội Nông dân; tuyên truyền, vận động, hướng dẫn, hỗ trợ nông dân chuyển đổi số trong quá trình tổ chức sản xuất nông nghiệp và tham gia vào phát triển kinh tế số ngành;
Trong lĩnh vực y tế: Tập trung triển khai các nền tảng về chăm sóc sức khỏe và tư vấn khám chữa bệnh từ xa; Hồ sơ sức khỏe điện tử; triển khai hồ sơ bệnh án điện tử tiến tới không sử dụng hồ sơ bệnh án giấy, thanh toán viện phí không dùng tiền mặt; triển khai nền tảng quản lý đơn thuốc điện tử quốc gia tại tất cả các cơ sở khám bệnh, chữa bệnh công lập và tư nhân trên địa bàn thành phố; triển khai các nền tảng quản trị y tế thông minh dựa trên công nghệ số;
Đối với du lịch và phát triển công nghiệp văn hoá: Xây dựng và tổ chức triển khai Kế hoạch phát triển kinh tế số trong lĩnh vực du lịch. Ứng dụng chuyển đổi số trong du lịch, thu thập, chuẩn hóa, mở dữ liệu và cung cấp dữ liệu mở phục vụ hoạch định chính sách, lập kế hoạch kinh doanh nhằm tối ưu hóa, cải thiện chất lượng dịch vụ. Cập nhật thường xuyên thông tin, dữ liệu số về khu du lịch, điểm du lịch, cơ sở dịch vụ du lịch;
Triển khai các hoạt động thúc đẩy phát triển thương mại điện tử và thanh toán không dùng tiền mặt. Điều tra thống kê, khảo sát hoạt động thương mại điện tử trên địa bàn thành phố; tổ chức phiên chợ thanh toán không dùng tiền mặt; hỗ trợ các doanh nghiệp lên sàn thương mại điện tử uy tín; tổ chức các chương trình xúc tiến thương mại sản phẩm thành phố trên các nền tảng mua sắm trực tuyến và các nhiệm vụ khác phục vụ phát triển thương mại điện tử;
Thúc đẩy thương mại điện tử xuyên biên giới, triển khai các cổng thương mại điện tử xuyên biên giới và hình thành mạng lưới bưu chính trong quy hoạch hạ tầng thông tin để hỗ trợ doanh nghiệp kinh doanh quốc tế; Triển khai các Chương trình thúc đẩy dịch vụ thanh toán số, tập trung ưu tiên ở những nơi có tỷ lệ còn ở mức thấp. Hướng dẫn, triển khai Chương trình hỗ trợ các chợ, bệnh viện, trường học thực hiện thanh toán không dùng tiền mặt và chuyển đổi số quản trị hoạt động của đơn vị.
Trong lĩnh vực công nghiệp và năng lượng: Phát triển công nghệ bán dẫn (như thiết bị điện tử - viễn thông, thiết bị điện tử tiêu dùng, thiết bị điện tử y tế, thiết bị điện tử công nghiệp,...), nhất là khi ngành này đang bước vào giai đoạn chuyển đổi sang thiết bị điện tử AI, thiết bị IoT.
Thành phố đẩy mạnh phát triển hạ tầng số: Phát triển hạ tầng kết nối mạng Internet vạn vật (IoT); xây dựng lộ trình và triển khai tích hợp cảm biến và ứng dụng công nghệ số vào các hạ tầng thiết yếu như giao thông, năng lượng, điện, nước, đô thị để chuyển đổi thành một bộ phận cấu thành quan trọng của hạ tầng số.
Tất cả các dự án đầu tư xây dựng hạ tầng thiết yếu, hạ tầng giao thông, đô thị, xây dựng phải nghiên cứu, phân tích để xem xét, bổ sung hạng mục ứng dụng, kết nối mạng IoT, tích hợp cảm biến và ứng dụng công nghệ số; Phát triển hạ tầng viễn thông, Internet đáp ứng yêu cầu dự phòng, kết nối, an toàn, bền vững, mạng cáp quang băng thông rộng tốc độ cao, mạng thông tin di động 5G, 6G và các thế hệ tiếp theo phủ sóng toàn thành phố./.
Hà Trang