Đà Nẵng: Tăng cường kiểm tra, giám sát các khu vực khai thác khoáng sản

Thời gian qua, hoạt động khai thác khoáng sản tại khu vực Núi Thành đã góp phần cung ứng nguyên vật liệu cho phát triển hạ tầng và kinh tế địa phương. Tuy nhiên, đi kèm với đó là những nguy cơ về ô nhiễm môi trường như bụi, tiếng ồn, sạt lở đất và suy giảm cảnh quan sinh thái.

Trước thực tế này, thành phố Đà Nẵng đã triển khai nhiều biện pháp mạnh nhằm siết chặt công tác quản lý, bảo vệ môi trường tại các điểm khai thác. Các cơ quan chức năng tăng cường kiểm tra liên ngành, yêu cầu doanh nghiệp thực hiện nghiêm các quy định về đánh giá tác động môi trường, xử lý nước thải, thu gom chất thải rắn và hoàn thổ sau khai thác.

Đồng thời, địa phương cũng đẩy mạnh tuyên truyền, nâng cao ý thức trách nhiệm của doanh nghiệp và người dân trong việc bảo vệ tài nguyên, môi trường. Việc gắn khai thác khoáng sản với bảo vệ môi trường không chỉ là yêu cầu pháp lý mà còn là điều kiện tiên quyết để bảo đảm phát triển bền vững, hài hòa giữa lợi ích kinh tế và chất lượng sống của cộng đồng dân cư.

Xã Núi Thành với đặc thù có nhiều doanh nghiệp hoạt động khai thác khoáng sản, đã tăng cường triển khai các giải pháp để bảo vệ môi trường xung quanh khu vực này. Theo thống kê, trên địa bàn Núi Thành hiện còn 5 doanh nghiệp được cấp phép khai thác khoáng sản (đá) còn hiệu lực. Các doanh nghiệp này đều lập đầy đủ hồ sơ, thủ tục về bảo vệ môi trường theo quy định của pháp luật.

Hoạt động khai thác đá tại Núi Thành phải đảm bảo yếu tố môi trường. (Ảnh: VQ). 

Tuy nhiên, theo UBND xã Núi Thành, một số tác động đến môi trường từ hoạt động khai thác khoáng sản trên địa bàn vẫn còn tồn tại. Hiện nay, phần lớn mỏ đá đều nằm cách xa khu dân cư nên tác động chủ yếu ở bên trong khu mỏ. Tuy nhiên, trong quá trình vận chuyển đá đi qua các khu dân cư làm phát sinh bụi, tiếng ồn ảnh hưởng đến đời sống người dân hai bên tuyến đường xe tải chở khoáng sản. Trong đó có một mỏ đá ở vị trí tương đối gần khu dân cư gây ô nhiễm bụi, tiếng ồn và độ rung chấn do hoạt động nổ mìn phá đá.

Qua theo dõi, các loại hình khai thác khoáng sản có tác động đến môi trường không khí, tiếng ồn, chất lượng nước mặt…Trước thực tế trên, chính quyền địa phương, ngành chức năng và các doanh nghiệp thực hiện nhiều giải pháp để hạn chế ô nhiễm môi trường và giảm thiểu độ rung chấn ảnh hưởng đến đời sống người dân.

Tính đến thời điểm này, 5 doanh nghiệp còn phép hoạt động khai thác khoáng sản trên địa bàn Núi Thành đều đã nộp đủ tiền ký quỹ phục hồi môi trường. Ngoài ra, trong năm 2025, UBND xã Núi Thành cùng các ngành chức năng và doanh nghiệp vào cuộc giải quyết nhiều vướng mắc trong công tác bảo vệ môi trường ở những khu vực khai thác khoáng sản.

Mới đây, tại buổi tiếp xúc với Đoàn đại biểu Quốc hội thành phố Đà Nẵng sau Kỳ họp thứ 9, Quốc hội khóa XV (nhiệm kỳ 2021 - 2026), UBND xã Núi Thành đã thành lập đoàn kiểm tra thực tế và đã có Công văn số 148 trước những kiến nghị, phản ánh của người dân về tình trạng ô nhiễm môi trường do khai thác đá.

Theo đó, xã đề nghị doanh nghiệp dừng hoạt động sản xuất gạch không nung, chỉ sản xuất gạch không nung khi có đầy đủ hồ sơ pháp lý liên quan để bảo vệ môi trường, tránh ảnh hưởng tới người dân sống trong khu vực.

Đồng thời thường xuyên tưới nước giảm bụi tại mặt bằng sản xuất; bật hệ thống tưới nước giảm bụi tại các máy nghiền trước khi hoạt động sản xuất nghiền; trồng cây xanh cách ly xung quanh khu vực hoạt động nghiền và dọc khu vực tiếp giáp với nhà dân để giảm thiểu bụi; thực hiện đầy đủ các biện pháp bảo vệ môi trường theo đúng quy định của pháp luật.

Trong thời gian tới, UBND xã Núi Thành phối hợp với ngành liên quan và các doanh nghiệp tiếp tục tăng cường giải pháp bảo vệ môi trường ở khu vực khai thác khoáng sản. Đối với các doanh nghiệp khai thác khoáng sản, tiếp tục thực hiện đầy đủ quy định pháp luật về bảo vệ môi trường, khi sử dụng các tuyến đường dân sinh để vận chuyển đá phải áp dụng giải pháp giảm thiểu ô nhiễm bụi; thực hiện giải pháp giảm thiểu tiếng ồn và gây rung chấn do hoạt động nổ mìn lấy đá.

Đồng thời, chính quyền và ngành chức năng sẽ tăng cường công tác thanh tra, kiểm tra các cơ sở có loại hình phát sinh bụi, tiếng ồn, khí thải, đặc biệt là khai thác khoáng sản, kiên quyết xử lý nghiêm, triệt để các cơ sở vi phạm pháp luật về môi trường trên địa bàn.

Các ngành chức năng tại xã Núi Thành sẽ tăng cường công tác kiểm tra tại các cơ sở khai thác, chế biến khoáng sản. (Ảnh: CATH). 

Để công tác bảo vệ môi trường có nhiều đột phá, trước đó, UBND thành phố Đà Nẵng ban hành Kế hoạch số 171/KH-UBND ngày 27-6-2025 triển khai Đề án “Xây dựng Đà Nẵng – thành phố môi trường” năm 2025 nhằm tiếp tục triển khai thực hiện hiệu quả Đề án “Xây dựng Đà Nẵng - thành phố môi trường” giai đoạn 2021 - 2030 đã được UBND thành phố phê duyệt tại Quyết định số 1099/QĐ-UBND ngày 2-4-2021;

Kế hoạch đặc biệt nhấn mạnh mục tiêu tổng quát đó là khai thác hợp lý, tiết kiệm tài nguyên thiên nhiên, khoáng sản, nguồn nước, rừng, đảm bảo cân bằng sinh thái, chủ động ứng phó với biến đổi khí hậu; xây dựng các quy trình, hệ thống thông minh cho việc quản lý các nguồn tài nguyên và thiên nhiên.

Đồng thời cao năng lực quản lý nhà nước về bảo vệ môi trường, nâng cao nhận thức cộng đồng về bảo vệ môi trường, làm cho ý thức bảo vệ môi trường trở thành thói quen, đi sâu vào nếp sống của mọi tổ chức, người dân.

 Mục tiêu cụ thể trong khai thác khoáng sản, TP.Đà Nẵng phấn đấu tỷ lệ các khu vực khai thác khoáng sản được phục hồi theo quy định pháp luật trên tổng số khu vực kết thúc khai thác khoáng sản đến năm đến năm 2030 đạt 100%...

Siết chặt công tác bảo vệ môi trường trong hoạt động khai thác khoáng sản thể hiện quyết tâm rõ ràng của chính quyền xã Núi Thành nói riêng và toàn TP.Đà Nẵng nói chung trong việc phát triển kinh tế gắn với bảo vệ tài nguyên và đời sống người dân. Trong bối cảnh nhu cầu vật liệu xây dựng phục vụ phát triển hạ tầng ngày càng lớn, nếu không kiểm soát chặt chẽ sẽ dễ dẫn đến hệ lụy lâu dài về ô nhiễm, suy thoái đất đai, nguồn nước và cảnh quan sinh thái.

Chính vì vậy, những giải pháp đồng bộ từ quản lý cấp phép, kiểm tra hiện trường đến giám sát sau khai thác là yếu tố then chốt để bảo đảm kỷ cương trong lĩnh vực này. Tuy nhiên, hiệu quả không chỉ phụ thuộc vào nỗ lực của chính quyền mà còn cần sự chủ động, trách nhiệm từ phía doanh nghiệp khai thác và sự giám sát của cộng đồng dân cư.

Khi doanh nghiệp tuân thủ nghiêm các quy định về môi trường, hoàn thổ, phục hồi hệ sinh thái, người dân tích cực phản ánh vi phạm, sẽ góp phần giúp công tác bảo vệ môi trường tại Núi Thành đi vào thực chất.

Về lâu dài, xã Núi Thành sẽ tiếp tục lồng ghép mục tiêu bảo vệ môi trường vào quy hoạch phát triển, coi đây là tiêu chí bắt buộc trong mọi hoạt động khai thác khoáng sản. Đó chính là nền tảng để địa phương vừa phát triển kinh tế bền vững, vừa giữ gìn môi trường sống an toàn, ổn định.

Nguyễn Nhài