Trong bối cảnh đô thị hóa nhanh và quỹ đất nông nghiệp ngày càng thu hẹp, ngành chăn nuôi TP.HCM đang từng bước chuyển đổi theo hướng hiện đại thông qua việc đẩy mạnh ứng dụng công nghệ cao. Nhiều mô hình chăn nuôi thông minh đã được triển khai, tập trung vào tự động hóa chuồng trại, giám sát môi trường nuôi, quản lý đàn vật nuôi bằng công nghệ số và kiểm soát dịch bệnh theo quy trình khép kín.
Việc ứng dụng các giải pháp công nghệ giúp người chăn nuôi giảm thiểu rủi ro, tiết kiệm chi phí lao động, nâng cao năng suất và chất lượng sản phẩm. Đồng thời, công nghệ cao còn góp phần bảo đảm an toàn sinh học, hạn chế ô nhiễm môi trường và đáp ứng các tiêu chuẩn ngày càng khắt khe của thị trường.
Thông qua các chính sách hỗ trợ, định hướng phát triển phù hợp, TP.HCM đang tạo điều kiện để ngành chăn nuôi thích ứng với yêu cầu mới, từng bước hình thành các chuỗi sản xuất hiệu quả, bền vững và có giá trị gia tăng cao. Thay vì phụ thuộc vào tự nhiên, nhiều hộ chăn nuôi tại khu vực phía Bắc TP. Hồ Chí Minh đã mạnh dạn đầu tư hệ thống chuồng kín, vận hành tự động.
Hướng đi này giúp kiểm soát dịch bệnh mà còn mở ra diện mạo mới cho nền nông nghiệp hiện đại. Nhất là trong bối cảnh chi phí thức ăn, thuốc thú y tăng cao và áp lực dịch bệnh diễn biến phức tạp, phương thức chăn nuôi truyền thống đang dần bộc lộ nhiều hạn chế.
Đứng trước thách thức đó, các hộ dân tại các xã Phước Thành, Minh Thạnh, An Long đã chủ động chuyển đổi sang mô hình ứng dụng công nghệ cao, khép kín hoàn toàn. Đơn cử tại xã Phước Thành, theo chia sẻ của người dân địa phương, khác với kiểu nuôi thả truyền thống, với 2.000 con vịt được người dân nuôi trong hệ thống chuồng lạnh tách biệt hoàn toàn với môi trường bên ngoài. Nuôi vịt trại lạnh không chỉ giúp đàn vật nuôi phát triển đồng đều, ít hao hụt mà còn đảm bảo môi trường chăn nuôi sạch sẽ, đạt hiệu quả kinh tế cao hơn hẳn.
Hệ thống làm mát, thông gió và vệ sinh tại đây đều được vận hành tự động, giúp tối ưu hóa sức khỏe đàn vịt. Không chỉ dừng lại ở việc làm mát chuồng trại, công nghệ còn được áp dụng sâu vào quy trình chăm sóc.
Tại xã Minh Thạnh, một số hộ dân đã chuyển đổi toàn bộ đàn gà sang nuôi trong chuồng kín với hệ thống cho ăn và uống nước tự động. Chủ đàn vật nuôi cho biết, ưu điểm lớn nhất của mô hình này là sự tinh gọn. Nuôi trại lạnh giúp tiết kiệm đáng kể nhân công và lượng thức ăn dư thừa, từ đó kéo giảm chi phí chăn nuôi đầu vào trong khi năng suất lại tăng cao. Bên cạnh đó, việc kiểm soát tốt môi trường nuôi cũng giúp người dân phát triển thành công đàn gà, chủ động nguồn con giống chất lượng cho các lứa tiếp theo.
Chăn nuôi công nghệ cao tạo nhiều thuận lợi cho các chủ trang trại và nông dân. (Ảnh minh hoạ).
Việc chủ động quy trình kỹ thuật giúp các hộc chăn nuôi trụ vững trước các đợt dịch bệnh trên gia súc. Đồng thời, chăn nuôi công nghệ cao hiệu quả hơn nhờ hệ thống tự động hóa toàn bộ, ít tốn nhân công mà chi phí vận hành lại thấp, mang lại nguồn thu ổn định và bền vững. Theo đánh giá từ ngành nông nghiệp, chăn nuôi hiện là lĩnh vực có tốc độ ứng dụng công nghệ nhanh nhất.
Việc chuyển đổi từ chuồng hở sang chuồng kín, từ thủ công sang tự động hóa không chỉ đơn thuần là thay đổi thiết bị, mà là thay đổi tư duy sản xuất. Sự thành công từ các mô hình tại TP.HCM đang tạo ra tiền đề quan trọng để hình thành các vùng chăn nuôi an toàn dịch bệnh.
Đây chính là yếu tố then chốt để nông sản Việt đủ sức cạnh tranh trong chuỗi giá trị nông nghiệp hiện đại và bền vững hơn trong tương lai. Có thể khẳng định, việc ứng dụng công nghệ cao đã và đang tạo bước đột phá quan trọng cho ngành chăn nuôi TP.HCM trong giai đoạn hiện nay.
Trước đó, UBND TP.HCM ban hành Quyết định số 2148/QĐ-UBND phê duyệt kế hoạch phát triển nông nghiệp tuần hoàn trong lĩnh vực chăn nuôi trên địa bàn TP.HCM đến năm 2030.
Mục tiêu cụ thể đạt trên 60% cơ sở chăn nuôi quy mô nông hộ và 100% cơ sở chăn nuôi quy mô trang trại áp dụng các công nghệ và kỹ thuật xử lý chất thải chăn nuôi và được tái sử dụng. Trên 90% trang trại quy mô lớn đáp ứng các quy định tại Quy chuẩn Việt Nam về nước thải chăn nuôi. Phấn đấu 100% cán bộ kỹ thuật được tập huấn các quy trình xử lý, tái chế chất thải, phụ phẩm nông nghiệp để phát triển chăn nuôi. Ít nhất 70% người chăn nuôi được tập huấn về công nghệ xử lý chất thải chăn nuôi và tái chế, tái sử dụng phụ phẩm nông nghiệp.
Về nhiệm vụ và giải pháp, TP.HCM nhấn mạnh thúc đẩy hoạt động nghiên cứu, phát triển ứng dụng khoa học và công nghệ, chuyển giao tiến bộ kỹ thuật quy trình sản xuất tiên tiến phục vụ chăn nuôi tuần hoàn; Nâng cao năng lực, đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao để phát triển chăn nuôi tuần hoàn…
Không chỉ góp phần nâng cao hiệu quả kinh tế, các mô hình chăn nuôi hiện đại còn giúp ngành nông nghiệp thành phố phát triển theo hướng an toàn, bền vững và thân thiện với môi trường. Đây là hướng đi phù hợp trong bối cảnh TP.HCM là đô thị đặc biệt, yêu cầu cao về kiểm soát dịch bệnh, an toàn thực phẩm và bảo vệ môi trường sống.
Trong bối cảnh công nghệ bùng nổ, ứng dụng số trong chăn nuôi sẽ tiếp tục khẳng định vai trò quan trọng, góp phần xây dựng nền nông nghiệp đô thị hiện đại, hiệu quả và phát triển bền vững cho TP.HCM.
Nguyễn Yến