Theo Ủy ban Thủy lợi Trung ương Ấn Độ, tổng lượng nước tại 178 hồ chứa quan trọng trên toàn quốc đã giảm xuống mốc 70% công suất. Đây là mức thấp nhất trong vòng một thập kỷ qua và thấp hơn nhiều so với mức 79% của năm ngoái.
Hiện tượng El Nino tại Thái Bình Dương đã làm biến đổi dòng khí quyển, khiến mùa mưa Tây Nam (tháng 6 - 9) suy giảm dữ dội, nhiệt độ tăng cao và lượng mưa toàn quốc hụt tới 12%. Các vùng chịu ảnh hưởng nặng nề nhất gồm miền Nam Ấn Độ với lượng nước tích trữ giảm mạnh từ 87% (năm ngoái) xuống chỉ còn 50%, khiến bang Karnataka rơi vào đợt hạn hán lịch sử.
Ở miền Bắc, dung tích các đập nước giảm mạnh từ 92,3% xuống 62%. Trong khi đó, ở miền Đông và Đông Bắc ghi nhận mức thiếu hụt mưa theo mùa tới 25%. Thiếu hụt nước sinh hoạt khiến hàng chục triệu người dân tại các đô thị và khu vực nông thôn miền Nam, miền Bắc đối mặt với nguy cơ cắt nước, hạn hán kéo dài.
(Ảnh minh họa).
Nước tưới tiêu cạn kiệt ngay trước vụ gieo trồng, đe dọa trực tiếp tới sản lượng nông nghiệp và nguồn cung lương thực quốc gia. Mực nước đập thuỷ điện giảm sâu làm suy yếu khả năng phát điện, gia tăng áp lực lên hệ thống lưới điện quốc gia đúng thời điểm nhu cầu sử dụng điện tăng cao do nắng nóng.
Quốc gia hơn 1,4 tỷ dân này chỉ sở hữu khoảng 4% nguồn nước ngọt của thế giới nhưng lại chiếm gần 18% dân số toàn cầu. Trước nguy cơ cạn kiệt nguồn nước, Ấn Độ đang khôi phục các giếng bậc thang có tuổi đời hàng thế kỷ, kết hợp thu gom nước mưa và quản lý tài nguyên nước hiệu quả.
Giếng bậc thang là một loại công trình thủy lợi cổ đặc trưng của Ấn Độ, từng đóng vai trò quan trọng trong việc cung cấp nước cho cộng đồng. Những công trình này thường có nhiều tầng với các bậc đá dẫn sâu xuống lòng đất để người dân có thể tiếp cận nguồn nước ngầm trong các tầng chứa nước tự nhiên. Hàng nghìn giếng cổ được xây dựng khắp đất nước, đặc biệt tại những vùng khí hậu khô hạn.
Tuy nhiên, trong thời kỳ cai trị của thực dân Anh, nhiều giếng bị coi là mất vệ sinh và bị cấm sử dụng. Đến cuối thế kỷ 20, khi hệ thống cấp nước hiện đại phát triển, nhiều giếng cổ bị bỏ hoang. Bang Telangana có khoảng 100 giếng, dù vậy, phần lớn trong số này đang xuống cấp hoặc chỉ còn tồn tại như di tích lịch sử.
Tại các dự án phục hồi giếng, nước mưa từ mái nhà, đường phố và các bề mặt đô thị được thu gom, dẫn qua hệ thống lọc gồm cát, sỏi và đá trước khi chảy vào các hố chứa và tầng nước ngầm. Khi nguồn nước dưới đất được bổ sung đều đặn, giếng có thể cung cấp nước cho sinh hoạt, tưới cây và thậm chí là nước uống nếu được lắp đặt thêm hệ thống lọc.
Chính quyền Telangana đang triển khai các biện pháp nhằm bảo vệ tài nguyên nước. Khoảng 500.000 dự án thu gom nước mưa đã được thực hiện trên toàn bang. Chính quyền cũng lên kế hoạch tái sử dụng nước thải cho các trung tâm dữ liệu, phục hồi dòng sông Musi, nạo vét hồ chứa Sriram Sagar để khôi phục dung tích và áp dụng các mức phạt nghiêm khắc đối với hành vi lãng phí nước./.
Thu Hoài